απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
Ενότητα 65

Οι Τέχνες στην Ελλάδα τον 20ό αιώνα

Η ελληνική ζωγραφική του 20ού αιώνα αφήνει τη σχολή του Μονάχου, δέχεται τα νέα ρεύματα και ψάχνει την ελληνικότητα στο Βυζάντιο και στη λαϊκή τέχνη. Η μουσική περνά από την εθνική σχολή και το ρεμπέτικο στον Χατζιδάκι και στον Θεοδωράκη, και ο κινηματογράφος φτάνει στον Αγγελόπουλο.

Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥΙΣΤΟΡΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ 6515 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Στις αρχές του αιώνα η ζωγραφική ακολουθεί ακόμη τη σχολή του Μονάχου (Ιακωβίδης).
  2. Παρθένης, Μαλέας και Μπουζιάνης, οι τρεις «πατέρες», φέρνουν νέους δρόμους με φως, τοπίο και λιτό χρώμα.
  3. Ο Κόντογλου στρέφεται στη βυζαντινή παράδοση· ο Τσαρούχης αντλεί και από τη λαϊκή τέχνη.
  4. Ο Γκίκας εκπροσωπεί τον κυβισμό, ο Εγγονόπουλος τον υπερρεαλισμό, ο Μόραλης τη λιτή ανθρώπινη μορφή· ακολουθούν ο Γαΐτης, ο Τσόκλης, ο Φασιανός και άλλοι.
  5. Ο Καλομοίρης και ο Λαμπελέτ ζητούν ελληνική εθνική μουσική σχολή· ο Μητρόπουλος και ο Σκαλκώτας ακολουθούν τις πρωτοπορίες.
  6. Μετά το 1922 εμφανίζεται το ρεμπέτικο των προσφύγων· μεταπολεμικά κυριαρχεί το λαϊκό τραγούδι και ο Χατζιδάκις και ο Θεοδωράκης ανανεώνουν τη μουσική.
  7. Μετά τη δικτατορία διαδίδεται το πολιτικό τραγούδι (Θεοδωράκης, Λοΐζος, Μαρκόπουλος)· στη λόγια μουσική διακρίνονται ο Ξενάκης και ο Χρήστου.
  8. Ο κινηματογράφος διαδίδεται στον πόλεμο· ακολουθούν ο Κούνδουρος, ο Κακογιάννης και από τα τέλη του ’60 ο νέος ελληνικός κινηματογράφος του Αγγελόπουλου.

Πρόσωπα

Κωνσταντίνος Παρθένης
ένας από τους τρεις «πατέρες»
Φώτης Κόντογλου
επιστροφή στη βυζαντινή παράδοση
Γιάννης Τσαρούχης
μαθητής του Κόντογλου
Νίκος Χατζηκυριάκος-Γκίκας
ο κυβισμός στην Ελλάδα
Νίκος Εγγονόπουλος
υπερρεαλιστής ζωγράφος
Μανόλης Καλομοίρης
ελληνική εθνική μουσική σχολή
Βασίλης Τσιτσάνης
συνθέτης του λαϊκού τραγουδιού
Μάνος Χατζιδάκις
λυρικός συνθέτης
Μίκης Θεοδωράκης
επικός συνθέτης με κοινωνικό προβληματισμό
Ιάννης Ξενάκης
πρωτοπόρος της λόγιας μουσικής
Μιχάλης Κακογιάννης
σκηνοθέτης, Στέλλα, Ζορμπάς
Θόδωρος Αγγελόπουλος
σκηνοθέτης, Ο θίασος

Όροι

σχολή του Μονάχου
η παλιά επιρροή της ζωγραφικής
οι τρεις «πατέρες»
Παρθένης, Μαλέας, Μπουζιάνης
βυζαντινή ελληνικότητα
η αντίληψη του Κόντογλου
Θεόφιλος
αυτοδίδακτος λαϊκός ζωγράφος
εθνική μουσική σχολή
δημοτικά μοτίβα στη λόγια μουσική
τραγούδια του Αττίκ
εξελληνισμένο ελαφρό τραγούδι
ρεμπέτικο
το έφεραν οι Μικρασιάτες πρόσφυγες
λαϊκό τραγούδι
κυρίαρχο μετά τον πόλεμο
μπουζούκι
το όργανο-σύμβολο της λαϊκής μουσικής
πολιτικό τραγούδι
διαδόθηκε μετά τη δικτατορία
νέος ελληνικός κινηματογράφος
από τα τέλη του ’60
Ο θίασος
ταινία του Αγγελόπουλου, 1974

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Ποιοι λέγονται οι τρεις «πατέρες» της νεότερης ελληνικής ζωγραφικής;

Ο Κωνσταντίνος Παρθένης, ο Κωνσταντίνος Μαλέας και ο Γιώργος Μπουζιάνης. Επηρεασμένοι από τον ιμπρεσιονισμό, πήγαν πέρα από την απλή αποτύπωση της πραγματικότητας, με έμφαση στο φως, αγάπη για το τοπίο και λιτή χρήση του χρώματος.

Τι ζητούσε ο Φώτης Κόντογλου;

Μετά την ήττα στη Μικρά Ασία υποστήριξε την επιστροφή στη βυζαντινή παράδοση και την εγκατάλειψη της δυτικής τέχνης. Οι μαθητές του, με σημαντικότερο τον Γιάννη Τσαρούχη, στράφηκαν και στη λαϊκή ζωγραφική του Θεόφιλου και στον Καραγκιόζη.

Πώς άλλαξε η ελληνική μουσική μετά τον Β΄ Παγκόσμιο πόλεμο;

Κυριάρχησε το λαϊκό τραγούδι (Τσιτσάνης, Καζαντζίδης), το ρεμπέτικο και το μπουζούκι έγιναν αποδεκτά και ο Χατζιδάκις και ο Θεοδωράκης διαμόρφωσαν τη σύγχρονη ελληνική μουσική. Μετά τη δικτατορία διαδόθηκε το πολιτικό τραγούδι, ενώ στη λόγια μουσική ξεχώρισαν ο Ξενάκης και ο Χρήστου.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.