απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
Ενότητα 41

Κοινωνικές διαστάσεις της κρίσης του 1929

Η κρίση του 1929 φτωχαίνει αγρότες, εργάτες, υπαλλήλους και μικρούς επιχειρηματίες σε όλο τον δυτικό κόσμο, ενώ λίγοι μεγάλοι δυναμώνουν. Ο Ρούζβελτ απαντά με το new deal, το κράτος γίνεται ρυθμιστής της οικονομίας, και Ιταλία και Γερμανία στρέφονται στην αυτάρκεια.

Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥΙΣΤΟΡΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ 4115 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Η κρίση χτυπά όλες τις κοινωνίες της Δύσης· λίγοι από τις ανώτερες τάξεις δυναμώνουν αγοράζοντας επιχειρήσεις που καταρρέουν.
  2. Αγρότες χωρίς αγοραστές, εργάτες με μειώσεις μισθών και απολύσεις, μικρομεσαίοι που κλείνουν, δημόσιοι υπάλληλοι με περικοπές· ξεσπούν έντονες διαμαρτυρίες.
  3. Στις ΗΠΑ περίπου 12.000.000 άνεργοι, πάνω από 1.600 τράπεζες πτωχεύουν και 20.000 επιχειρήσεις κλείνουν.
  4. Ο οικονομικός φιλελευθερισμός, χωρίς κρατική παρέμβαση, φαίνεται ανίκανος να βρει λύση· όλο και περισσότεροι ζητούν να επέμβει το κράτος.
  5. Ο Ρούζβελτ, πρόεδρος από το 1933, με ιδέες του Κέινς, εφαρμόζει το new deal: μεγάλα δημόσια έργα για να βρουν δουλειά οι άνεργοι.
  6. Από το 1934 η αμερικανική οικονομία βελτιώνεται· στην Ευρώπη το κράτος γίνεται ρυθμιστής και επικρατεί η «διευθυνόμενη οικονομία».
  7. Η φασιστική Ιταλία και η ναζιστική Γερμανία επιλέγουν ακραία αυτάρκεια και εθνικιστική προπαγάνδα.

Πρόσωπα

Φραγκλίνος Ρούζβελτ
πρόεδρος των ΗΠΑ από το 1933, new deal
Τζον Μέιναρντ Κέινς
Άγγλος οικονομολόγος, κρατικές επενδύσεις
Τζον Στάινμπεκ
Τα σταφύλια της οργής, 1939

Όροι

κρίση του 1929
έπληξε όλο τον δυτικό κόσμο
ανεργία στις ΗΠΑ
περίπου 12.000.000 άνθρωποι
συσσίτια
δωρεάν φαγητό για τους άπορους
οικονομικός φιλελευθερισμός
ελεύθερη αγορά χωρίς κράτος
κρατική παρέμβαση
το κράτος επεμβαίνει στην οικονομία
new deal
τα μέτρα του Ρούζβελτ κατά της κρίσης
δημόσια έργα
το κύριο μέσο του new deal
κεϊνσιανή ιδέα
επενδύσεις κράτους, δουλειές, κατανάλωση
«διευθυνόμενη οικονομία»
το κράτος ρυθμίζει την οικονομία
αυτάρκεια
η πολιτική Ιταλίας και Γερμανίας

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Χρονογραμμή · Κρεμάλα · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Ποιοι πλήγηκαν από την κρίση του 1929;

Σχεδόν όλοι, εκτός από ένα κομμάτι των ανώτερων τάξεων που αγόρασε φτηνά επιχειρήσεις που έκλειναν. Οι αγρότες δεν πουλούσαν τα προϊόντα τους, οι εργάτες έχασαν μισθούς και δουλειές, οι μικρομεσαίοι έκλεισαν και οι δημόσιοι υπάλληλοι είδαν μεγάλες περικοπές. Στις ΗΠΑ έμειναν άνεργοι περίπου 12.000.000 άνθρωποι.

Τι ήταν το new deal;

Τα μέτρα του προέδρου Ρούζβελτ από το 1933, με βάση τις ιδέες του Κέινς: το κράτος επενδύει σε μεγάλα δημόσια έργα, οι άνεργοι βρίσκουν δουλειά, αγοράζουν προϊόντα και η οικονομία ζωντανεύει. Από το 1934 η κατάσταση στις ΗΠΑ άρχισε να βελτιώνεται.

Πώς αντιμετώπισαν την κρίση η Ιταλία και η Γερμανία;

Τα φασιστικά και ναζιστικά καθεστώτα ακολούθησαν ακραία πολιτική αυτάρκειας με επιθετική εθνικιστική ρητορεία. Η ναζιστική προπαγάνδα έριχνε την ευθύνη της κρίσης στους Εβραίους.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.