απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
2Β

Είδη δευτερευουσών προτάσεων

Το μάθημα χωρίζει τις δευτερεύουσες προτάσεις σε ονοματικές και επιρρηματικές και εξετάζει τρία είδη ονοματικών: τις ειδικές, τις βουλητικές και τις ενδοιαστικές, με τις λέξεις που τις εισάγουν και τον συντακτικό τους ρόλο.

Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥΓΛΩΣΣΑ ΕΝΟΤΗΤΑ 2Β15 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Μια δευτερεύουσα πρόταση μπορεί να αντικατασταθεί από μια λέξη και το αντίστροφο.
  2. Ονοματικές: ισοδυναμούν με ουσιαστικό, επίθετο ή αντωνυμία και γίνονται υποκείμενο, αντικείμενο ή προσδιορισμός.
  3. Επιρρηματικές: δίνουν πληροφορίες για τόπο, χρόνο, αιτία, σκοπό, αναφορά, προϋπόθεση ή αποτέλεσμα της ενέργειας.
  4. Ειδικές: εισάγονται με ότι, πως, που και εξαρτώνται από ρήματα λεκτικά, αισθητικά, γνωστικά· είναι συνήθως αντικείμενο.
  5. Ορθογραφία: ο σύνδεσμος ότι μοιάζει με την αντωνυμία ό,τι, και το πως, που με τα ερωτηματικά πώς, πού· τα ξεχωρίζουμε από τη σημασία.
  6. Βουλητικές: εισάγονται με το να και συμπληρώνουν ρήματα όπως πρέπει, θέλω, ζητώ, μπορώ ή ονόματα που δηλώνουν καθήκον, δυνατότητα.
  7. Ενδοιαστικές: εισάγονται με μη, να μη, μήπως και δηλώνουν φόβο ή δισταγμό.
  8. Και οι τρεις είναι ονοματικές: γίνονται αντικείμενο, υποκείμενο απρόσωπου ρήματος ή επεξήγηση.

Όροι

δευτερεύουσα ονοματική
μπαίνει στη θέση ονόματος
δευτερεύουσα επιρρηματική
δηλώνει χρόνο, αιτία, σκοπό κ.ά.
ειδική πρόταση
εισάγεται με ότι, πως, που
ειδικοί σύνδεσμοι
ότι, πως, που
ό,τι
αναφορική αντωνυμία, όχι σύνδεσμος
πώς, πού (με τόνο)
ερωτηματικά, όχι σύνδεσμοι
βουλητική πρόταση
εισάγεται με το να
ρήματα βουλητικών
πρέπει, θέλω, ζητώ, μπορώ
ενδοιαστική πρόταση
δηλώνει φόβο ή δισταγμό
διστακτικοί σύνδεσμοι
μη, να μη, μήπως
ρήματα ενδοιαστικών
φοβάμαι, ανησυχώ, υποπτεύομαι
ρήματα ειδικών
λέω, δηλώνω, γνωρίζω, νομίζω
ενδοιασμός
δισταγμός
αντικείμενο
ο συνηθέστερος ρόλος ονοματικής
υποκείμενο απρόσωπου
π.χ. πρόταση μετά το «πρέπει»
επεξήγηση
εξηγεί ένα όνομα της πρότασης

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Ποια η διαφορά ονοματικών και επιρρηματικών προτάσεων;

Οι ονοματικές μπαίνουν στη θέση ενός ονόματος: γίνονται υποκείμενο, αντικείμενο ή προσδιορισμός. Οι επιρρηματικές λένε κάτι για την ενέργεια του ρήματος, όπως τόπο, χρόνο, αιτία, σκοπό, προϋπόθεση ή αποτέλεσμα.

Με τι εισάγονται οι ειδικές προτάσεις;

Με τους ειδικούς συνδέσμους ότι, πως, που. Εξαρτώνται από ρήματα όπως λέω, δηλώνω, γνωρίζω, νομίζω και από ονόματα με ανάλογη σημασία.

Τι εκφράζουν οι ενδοιαστικές προτάσεις;

Φόβο ή δισταγμό για κάτι δυσάρεστο που μπορεί να συμβεί. Εισάγονται με το μη (να μη) ή το μήπως και εξαρτώνται από ρήματα όπως φοβάμαι, ανησυχώ, υποπτεύομαι.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.