Η πέμπτη ενότητα παρουσιάζει, από το 5ο βιβλίο της Πολιτείας, την πρωτοποριακή ιδέα του Πλάτωνα ότι οι φυσικές ικανότητες μοιράζονται και στα δύο φύλα, άρα οι γυναίκες μπορούν να μετέχουν σε όλα τα έργα, ακόμη και στη διακυβέρνηση της πόλης.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Στο 5ο βιβλίο της Πολιτείας ο Πλάτων λέει ότι οι φυσικές δυνάμεις έχουν μοιραστεί εξίσου στα δύο φύλα· η μόνη φυσική διαφορά αφορά την αναπαραγωγή.
Κατά τον Πλάτωνα, ο νους και οι ικανότητες κάποιου δεν εξαρτώνται από το φύλο του.
Ο Σωκράτης δείχνει στον Γλαύκωνα ότι υπάρχουν γυναίκες με κλίση στην ιατρική, στην τέχνη, στη γυμναστική, στον πόλεμο και στη σοφία, όπως και γυναίκες χωρίς αυτές τις κλίσεις.
Άρα υπάρχουν και γυναίκες κατάλληλες για φύλακες· η καταλληλότητα είναι η ίδια, μόνο πιο αδύναμη ή πιο ισχυρή.
Ο Πλάτων ζητά ίσες ευκαιρίες στην αγωγή, αλλά με σκοπό το συμφέρον της πόλης· λέει ότι πόλη που δεν αξιοποιεί τις γυναίκες είναι «μισή».
Οι μελετητές διαφωνούν αν ήταν «φεμινιστής»: αλλού μιλά υποτιμητικά για τις γυναίκες και ίσως ήθελε να τις αξιοποιήσει, όχι να τις χειραφετήσει.
Σύγχρονοι στοχαστές (J. Annas, W. Kymlicka) βλέπουν εδώ ριζοσπαστισμό και συζητούν τις διακρίσεις λόγω φύλου.
Πρόσωπα
Σωκράτης
υποστηρίζει ότι και γυναίκες μπορούν να γίνουν φύλακες
Γλαύκων
συνομιλητής στην Πολιτεία
Μένων
συζητά με τον Σωκράτη για την αρετή
Ασπασία
Μιλήσια σύντροφος του Περικλή, μορφωμένη
Περικλής
στον Επιτάφιο συμβουλεύει τις γυναίκες να μένουν αφανείς
Τι υποστηρίζει ο Σωκράτης στο απόσπασμα της Πολιτείας;
Ότι κανένα έργο της διοίκησης της πόλης δεν ανήκει στη γυναίκα επειδή είναι γυναίκα ή στον άντρα επειδή είναι άντρας. Οι φυσικές ικανότητες υπάρχουν και στα δύο φύλα· όπως υπάρχουν άντρες κατάλληλοι ή όχι για φύλακες, το ίδιο ισχύει και για τις γυναίκες. Προσθέτει ωστόσο ότι γενικά η γυναίκα είναι πιο αδύναμη.
Γιατί η ιδέα αυτή ήταν επαναστατική για την εποχή;
Γιατί στην αρχαία Ελλάδα, και ιδίως στην Αθήνα, καμιά γυναίκα, πλούσια ή φτωχή, δεν είχε πολιτικά δικαιώματα και η ζωή της περιοριζόταν στο σπίτι. Ο Πλάτων ήταν ο πρώτος και μόνος της εποχής του που είδε ότι χάνονταν οι ικανότητες των γυναικών.
Πώς δείχνει ο Σωκράτης στον Μένωνα ότι η αρετή είναι ίδια για άντρα και γυναίκα;
Όπως η υγεία και η δύναμη είναι ίδιες σε όποιον κι αν βρίσκονται, έτσι και η αρετή: για να διοικήσει κανείς καλά πόλη ή σπίτι χρειάζεται φρόνηση και δικαιοσύνη, άρα και οι δύο χρειάζονται σωφροσύνη και δικαιοσύνη.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.