απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
5.2

Η ροή της γενετικής πληροφορίας

Το μάθημα εξηγεί πώς είναι φτιαγμένα το DNA και το RNA και πώς η γενετική πληροφορία αντιγράφεται, μεταγράφεται σε mRNA και μεταφράζεται σε πρωτεΐνη στα ριβοσώματα.

Β΄ Γυμνασίου · Βιολογία · Ενοτητα 5 · 15 λεπτά

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου ↗

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Το DNA είναι αλυσίδες από δεοξυριβονουκλεοτίδια. Η σειρά τους καθορίζει τη γενετική πληροφορία.
  2. Δύο αλυσίδες ενώνονται με ασθενείς δεσμούς ανάμεσα σε συμπληρωματικές βάσεις (A με T, G με C) και σχηματίζουν διπλή έλικα.
  3. Το RNA είναι μονόκλωνο, έχει ουρακίλη αντί για θυμίνη και υπάρχει σε τρία είδη: mRNA, tRNA και rRNA.
  4. Πριν από τη διαίρεση του κυττάρου το DNA αντιγράφεται: η έλικα ανοίγει και κάθε παλιά αλυσίδα γίνεται καλούπι για μια νέα συμπληρωματική.
  5. Κάθε νέο μόριο DNA έχει μία παλιά και μία νέα αλυσίδα, οπότε τα δύο μόρια έχουν την ίδια γενετική πληροφορία.
  6. Στη μεταγραφή ένα τμήμα του DNA ξετυλίγεται και σχηματίζεται mRNA με συμπληρωματικές βάσεις, που μεταφέρει την πληροφορία στα ριβοσώματα.
  7. Στη μετάφραση το mRNA δένεται στο ριβόσωμα, τα tRNA φέρνουν τα αμινοξέα και αυτά ενώνονται σε πρωτεΐνη.

Όροι

νουκλεοτίδιο
η απλή επαναλαμβανόμενη μονάδα των νουκλεϊκών οξέων
συμπληρωματικές βάσεις
βάσεις που ενώνονται μεταξύ τους στις δύο αλυσίδες, όπως η αδενίνη με τη θυμίνη
διπλή έλικα
το σχήμα που παίρνει στον χώρο το δίκλωνο μόριο του DNA
αντιγραφή
ο διπλασιασμός του DNA πριν από την κυτταρική διαίρεση
μεταγραφή
η σύνθεση RNA με βάση ένα τμήμα του DNA
μετάφραση
η πρωτεϊνοσύνθεση στο ριβόσωμα με βάση το mRNA
γονίδιο
κάθε τμήμα του DNA που μπορεί να μεταγραφεί· η στοιχειώδης μονάδα της γενετικής πληροφορίας
mRNA
το αγγελιαφόρο RNA, που μεταφέρει τη γενετική πληροφορία στα ριβοσώματα
tRNA
το μεταφορικό RNA, που μεταφέρει αμινοξέα στο ριβόσωμα
Κεντρικό Δόγμα της βιολογίας
η περιγραφή της ροής της γενετικής πληροφορίας από το DNA στο RNA και στην πρωτεΐνη

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Ποιες βάσεις είναι συμπληρωματικές στο DNA;

Η αδενίνη (A) ενώνεται με τη θυμίνη (T) και η γουανίνη (G) με την κυτοσίνη (C). Στο RNA τη θέση της θυμίνης παίρνει η ουρακίλη (U), που είναι συμπληρωματική της αδενίνης.

Σε τι διαφέρει το RNA από το DNA;

Το RNA φτιάχνεται από ριβονουκλεοτίδια, έχει ουρακίλη αντί για θυμίνη και είναι μονόκλωνο, δηλαδή δεν σχηματίζει διπλή έλικα. Το DNA είναι δίκλωνο και περιελίσσεται σε διπλή έλικα.

Τι λέει το Κεντρικό Δόγμα της βιολογίας;

Συνοψίζει τη ροή της γενετικής πληροφορίας: το DNA αντιγράφεται, μεταγράφεται σε RNA και το mRNA μεταφράζεται σε πρωτεΐνη. Όλα γίνονται με τη βοήθεια ειδικών ενζύμων.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Είσαι εκπαιδευτικός; Ανάρτησέ το στο Google Classroom ↗

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.