απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
Πίνακας Β

Πίνακας Β. Η δοτική προσωπική

Συνοπτικός πίνακας του Επιμέτρου με τα είδη της δοτικής προσωπικής: με προσωπικά ρήματα, με απρόσωπα ρήματα και με ρηματικά επίθετα σε -τος, -τέος.

Α΄ Γυμνασίου · Συντακτικό Αρχαίας · Πίνακας Β · 15 λεπτά

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου ↗

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Ο πίνακας χωρίζει τη δοτική προσωπική σε τρεις ομάδες, ανάλογα με τη λέξη που συνοδεύει.
  2. Με προσωπικά ρήματα: κτητική, χαριστική, αντιχαριστική, ηθική, της συμπάθειας, του κρίνοντος προσώπου, της αναφοράς, του ενεργούντος προσώπου.
  3. Με απρόσωπα ρήματα: η απλή δοτική προσωπική και η δοτική του ενεργούντος προσώπου.
  4. Με ρηματικά επίθετα σε -τος, -τέος: η δοτική του ενεργούντος προσώπου.
  5. Κάθε είδος συνοδεύεται από ένα αρχαίο παράδειγμα· οι ορισμοί δίνονται στην § 80 του βιβλίου.

Όροι

δοτική προσωπική
το πρόσωπο για το οποίο γίνεται κάτι
κτητική δοτική
φανερώνει τον κτήτορα
χαριστική δοτική
το πρόσωπο που ωφελείται
αντιχαριστική δοτική
το πρόσωπο που βλάπτεται
ηθική δοτική
το πρόσωπο που χαίρεται ή λυπάται
δοτική της συμπάθειας
το πρόσωπο που συμπάσχει
δοτική του κρίνοντος προσώπου
κατά την κρίση ποιου ισχύει κάτι
δοτική της αναφοράς
για ποιο πρόσωπο ισχύει κάτι
δοτική του ενεργούντος προσώπου
το πρόσωπο που κάνει την πράξη
εἰμί, γίγνομαι, ὑπάρχω + δοτική
σημαίνουν «έχω», κτητική δοτική

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Ποια είδη δοτικής προσωπικής υπάρχουν με προσωπικά ρήματα;

Οκτώ: κτητική, χαριστική, αντιχαριστική, ηθική, της συμπάθειας, του κρίνοντος προσώπου, της αναφοράς και του ενεργούντος προσώπου.

Ποια διαφορά έχει η χαριστική από την αντιχαριστική δοτική;

Η χαριστική δείχνει το πρόσωπο που ωφελείται ή για χάρη του οποίου γίνεται κάτι. Η αντιχαριστική δείχνει το πρόσωπο που βλάπτεται.

Με ποιους τύπους μπαίνει η δοτική του ενεργούντος προσώπου;

Με προσωπικά (παθητικά) ρήματα, με απρόσωπα ρήματα και με ρηματικά επίθετα σε -τος, -τέος. Δείχνει ποιος κάνει την πράξη, δηλαδή λειτουργεί ως ποιητικό αίτιο.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.