απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
§ 121-123

Η επιθετική μετοχή

Η επιθετική μετοχή λειτουργεί σαν επίθετο και ισοδυναμεί με αναφορική πρόταση. Η ενότητα εξηγεί πώς μεταφράζεται, ποιες ουσιαστικοποιημένες μετοχές είναι συνηθισμένες και ποιες συντακτικές θέσεις παίρνει.

Α΄ Γυμνασίου · Συντακτικό Αρχαίας · § 121-123 · 15 λεπτά

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου ↗

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Η επιθετική μετοχή, συνήθως έναρθρη, δουλεύει σαν επίθετο δίπλα σε ουσιαστικό ή αντωνυμία· υπάρχει σε κάθε χρόνο μετοχής.
  2. Παίρνει άρνηση οὐ για κάτι πραγματικό και μή για κάτι υποθετικό· ισοδυναμεί με αναφορική πρόταση.
  3. Μεταφράζεται με οριστική του χρόνου της· μετοχή ενεστώτα ή παρακειμένου από ιστορικό χρόνο αποδίδεται και με παρατατικό ή υπερσυντέλικο.
  4. Όταν το ουσιαστικό της λείπει, η μετοχή ουσιαστικοποιείται (ὁ ἄρχων, ἡ τεκοῦσα, οἱ προσήκοντες)· το ουδέτερο με άρθρο γίνεται αφηρημένο ουσιαστικό (τὸ δέον, τὸ συμφέρον).
  5. Γίνεται υποκείμενο, αντικείμενο, κατηγορούμενο (πάντα έναρθρη), επιθετικός ή κατηγορηματικός προσδιορισμός, παράθεση, επεξήγηση, ετερόπτωτος ή εμπρόθετος προσδιορισμός, δοτική προσωπική.
  6. Κατά τις σημειώσεις, μπορεί να δηλώνει ταυτόχρονα αιτία, σκοπό, εναντίωση ή υπόθεση (αναφορική αιτιολογική, τελική, εναντιωματική, υποθετική).

Όροι

επιθετική μετοχή
λειτουργεί σαν επίθετο
αναφορική μετοχή
άλλο όνομα της επιθετικής
ουσιαστικοποιημένη μετοχή
παίρνει τη θέση του ουσιαστικού
ὁ διώκων
ο κατήγορος
ὁ φεύγων
ο κατηγορούμενος, ο εξόριστος
ἡ τεκοῦσα
η μητέρα
ἡ ἐπιοῦσα
η επόμενη ημέρα
οἱ λέγοντες
οι ρήτορες
οἱ προσήκοντες
οι συγγενείς
τὸ δέον
το πρέπον
τὰ καθεστῶτα
η παρούσα κατάσταση
ἡ εἱμαρμένη
η μοίρα
αναφορική εναντιωματική
επιθετική μετοχή με εναντίωση

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Γιατί η επιθετική μετοχή λέγεται και αναφορική;

Γιατί ισοδυναμεί με δευτερεύουσα αναφορική πρόταση και μπορεί να αναλυθεί σε αυτήν, π.χ. «οι οποίοι» με οριστική.

Ποια άρνηση παίρνει η επιθετική μετοχή;

Για κάτι πραγματικό παίρνει οὐ· πιο σπάνια μή, για κάτι που υποθέτουμε ή που είναι προσωπική κρίση.

Τι είναι η ουσιαστικοποιημένη μετοχή;

Έναρθρη επιθετική μετοχή που παίρνει τη θέση του ουσιαστικού που παραλείπεται, π.χ. οἱ λέγοντες (οι ρήτορες), ὁ φεύγων (ο κατηγορούμενος). Το ουδέτερο ενικού με άρθρο γίνεται αφηρημένο ουσιαστικό, π.χ. τὸ συμφέρον.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.