απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
Ενότητα 13

θ 550-688, ι 1-41

Η Ναυσικά αποχαιρετά τον Οδυσσέα και του ζητά να τη θυμάται. Στο δείπνο εκείνος τιμά τον αοιδό Δημόδοκο και του ζητά να τραγουδήσει τον Δούρειο Ίππο· ακούγοντάς το ξεσπά σε κλάμα, και όταν ο Αλκίνοος τον ρωτά ποιος είναι, αποκαλύπτει ότι είναι ο Οδυσσέας, γιος του Λαέρτη, από την Ιθάκη.

Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥΟΔΥΣΣΕΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ 1315 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Λουσμένος και ντυμένος με χιτώνα και χλαμύδα, ο Οδυσσέας περνά δίπλα από τη Ναυσικά, που στέκεται σε μια κολόνα και τον θαυμάζει. Του ζητά να τη θυμάται· εκείνος υπόσχεται να την τιμά σαν θεά, γιατί της χρωστά τη ζωή του.
  2. Στο δείπνο ο κήρυκας οδηγεί τον τυφλό αοιδό Δημόδοκο. Ο Οδυσσέας του στέλνει ένα καλό κομμάτι κρέας, γιατί όλοι οφείλουν τιμή στους αοιδούς, και τον επαινεί σαν να είχε δει ο ίδιος όσα τραγουδά.
  3. Του ζητά το τραγούδι του Δούρειου Ίππου, που τον έφτιαξε ο Επειός με την Αθηνά και τον έβαλε στην ακρόπολη της Τροίας ο Οδυσσέας. Ο Δημόδοκος αρχίζει από τη στιγμή που οι Αχαιοί κάνουν ότι φεύγουν, καίγοντας τις σκηνές τους.
  4. Οι Τρώες διαφωνούν σε τρεις γνώμες: να τρυπήσουν το άλογο, να το ρίξουν από τους βράχους ή να το αφήσουν ως αφιέρωμα στους θεούς. Νικά η τρίτη, που τους φέρνει τον χαμό. Οι Αχαιοί βγαίνουν, κυριεύουν την πόλη και ο Οδυσσέας με τον Μενέλαο ορμούν στο παλάτι του Δηίφοβου.
  5. Ο Οδυσσέας λιώνει στο κλάμα, όπως μια γυναίκα που πέφτει πάνω στον άντρα της σκοτωμένο για την πατρίδα, ενώ οι εχθροί τη σέρνουν στη σκλαβιά (διεξοδική παρομοίωση). Πάλι μόνο ο Αλκίνοος το προσέχει.
  6. Ο Αλκίνοος σταματά το τραγούδι και ζητά από τον ξένο όνομα και πατρίδα, για να τον πάνε εκεί τα καράβια των Φαιάκων, που ταξιδεύουν μόνα τους χωρίς τιμόνι. Θυμάται και την προφητεία του Ναυσίθοου για την οργή του Ποσειδώνα.
  7. Στη ραψωδία ι ο Οδυσσέας λέει ότι ένα γλέντι με καλό αοιδό είναι ό,τι πιο ωραίο υπάρχει, μια ιδέα που δείχνει τον αντιπολεμικό χαρακτήρα της Οδύσσειας. Μετά αποκαλύπτεται: είναι ο Οδυσσέας, γιος του Λαέρτη, γνωστός για τα τεχνάσματά του, από την Ιθάκη.
  8. Περιγράφει την τραχιά αλλά καλή Ιθάκη με το βουνό Νήριτο και λέει ότι τίποτα δεν είναι πιο γλυκό από την πατρίδα και τους γονείς, ούτε το πλούσιο σπίτι της Καλυψώς. Ύστερα αρχίζει να διηγείται τον γυρισμό του από την Τροία.

Πρόσωπα

Οδυσσέας
κλαίει με το τραγούδι και αποκαλύπτει το όνομά του
Ναυσικά
τον αποχαιρετά και του ζητά να τη θυμάται
Αλκίνοος
βασιλιάς των Φαιάκων, του ζητά να πει ποιος είναι
Δημόδοκος
ο τυφλός αοιδός που τραγουδά τον Δούρειο Ίππο
Επειός
ο κατασκευαστής του Δούρειου Ίππου
Αθηνά
βοήθησε στην κατασκευή και στη νίκη
Μενέλαος
ορμά με τον Οδυσσέα στο παλάτι του Δηίφοβου
Δηίφοβος
γιος του Πρίαμου, πήρε την Ελένη μετά τον Πάρη
Ναυσίθοος
πατέρας του Αλκίνοου, προφήτεψε τον θυμό του θεού
Λαέρτης
ο πατέρας του Οδυσσέα
Ανδρέας Κάλβος
ποιητής του «Φιλόπατρι» για τη Ζάκυνθο

Όροι

επάλειψη με λάδι
συνήθεια μετά το λουτρό
παραστάτης
στύλος που στηρίζει τη στέγη
Δούρειος Ίππος
ξύλινο άλογο με Αχαιούς μέσα
δούρειος
από το δόρυ: κορμός δέντρου, ξύλο
τρεις γνώμες των Τρώων
τρύπημα, γκρέμισμα ή αφιέρωμα
εξιλαστήριο αφιέρωμα
δώρο για να εξευμενιστούν οι θεοί
άλωση της Τροίας
η κατάληψη της πόλης από τους Αχαιούς
πλοία των Φαιάκων
ταξιδεύουν μόνα τους, σαν σε παραμύθι
αυτοπαρουσίαση
ο ήρωας λέει ποιος είναι
Νήριτο
το βουνό στη μέση της Ιθάκης
αντιπολεμικός χαρακτήρας
η ειρηνική ζωή ως το πιο ωραίο
νοσταλγία
πόθος για πατρίδα και γονείς
παρομοίωση του θρήνου
κλαίει σαν χήρα που τη σέρνουν σκλάβα
αοιδός
τον τιμούν όλοι, τον εμπνέει η Μούσα

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Τι λένε η Ναυσικά και ο Οδυσσέας στον αποχαιρετισμό τους;

Η Ναυσικά τον χαιρετά και του ζητά να τη θυμάται όταν γυρίσει στην πατρίδα του, αφού σε εκείνη χρωστά πρώτα τη ζωή του. Ο Οδυσσέας υπόσχεται ότι, αν φτάσει στην Ιθάκη, θα την τιμά με προσευχές σαν θεά σε όλη του τη ζωή. Εδώ τελειώνει ο ρόλος της Ναυσικάς.

Γιατί ο Οδυσσέας ζητά να ακούσει για τον Δούρειο Ίππο;

Είναι το μεγαλύτερο κατόρθωμά του: εκείνος έβαλε το ξύλινο άλογο με τους πολεμιστές μέσα στην Τροία. Θέλει να ακούσει τραγουδισμένη τη δόξα του και να δοκιμάσει την τέχνη του Δημόδοκου. Όταν όμως ακούει την άλωση, λυγίζει και κλαίει σαν γυναίκα που θρηνεί τον άντρα της πάνω στο πεδίο της μάχης.

Πώς προετοιμάζεται η αποκάλυψη του ονόματός του;

Στη ραψωδία θ ο Οδυσσέας συγκινείται από τα τραγούδια που του θυμίζουν την Τροία, νικά στον δίσκο και καυχιέται για το τόξο και το δόρυ. Έτσι ξαναβρίσκει τον εαυτό του και οι Φαίακες ενδιαφέρονται όλο και περισσότερο. Όταν ο Αλκίνοος τον ρωτά, είναι έτοιμος να πει ποιος είναι και να διηγηθεί τις περιπέτειές του.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.