Νίκος Θέμελης, «Η αφήγηση του αρχιμάστορα»

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Το βιβλίο δεν αντιγράφεται: άνοιξέ το παραπάνω.

ΧΡΟΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Λίγο μετά τα Θεοφάνια του 1886, Μυτιλήνη

Τι έγινε

1. Ο αρχιμάστορας ξεκινά με το συνεργείο των επτά χτιστών από την Ήπειρο για τη Μυτιλήνη, για να προλάβουν τις Αλκυονίδες μέρες και να θεμελιώσουν.
2. Περιγράφει την τέχνη τους: χτίζουν αρχοντικά, απλά σπίτια και εκκλησίες, ξέρουν την πέτρα και ο ίδιος διαβάζει και φτιάχνει σχέδια.
3. Φτάνει στο Κάστρο με τσερνίκι, βρίσκει τον έμπορο νοικοκύρη και μελετά ως τα χαράματα τα σχέδια του αρχοντικού.
4. Ο νοικοκύρης τον πηγαίνει στο οικόπεδο και καυχιέται για το εμπόριο των Μυτιληνιών στη Μικρασία και παραπέρα.
5. Στην αγορά και στο καφενείο ο αφηγητής βλέπει βουή, βιασύνη και Έλληνες και Τούρκους να παίζουν μαζί τάβλι.
6. Όλη η πόλη συζητά για τον ατμό, τις ατμομηχανές και τις αλλαγές που θα φέρουν, ακόμη και για μια πρώτη τράπεζα.
7. Ο αρχιμάστορας γνωρίζει έναν κόσμο που ξυπνά, με νέες ιδέες για δικαιώματα και για τη διάκριση σε «αστούς» και σε όσους έχουν μόνο τη δουλειά τους.

Πρόσωπα

Νίκος Θέμελης

ο συγγραφέας (γεν. 1947)· το κείμενο είναι από το μυθιστόρημα «Η αναζήτηση»

ο αρχιμάστορας

χτίστης από την Ήπειρο, αρχηγός του συνεργείου και αφηγητής

ο νέος νοικοκύρης

έμπορος της Μυτιλήνης που του αναθέτει το αρχοντικό του

Αχιλλέας

μηχανικός που γύρισε από την Αγγλία και του μιλά για τον ατμό

Στρατής

ο πρωτομάστορας που τον απασχολούσε κι αυτόν ο ατμός

Όροι

ξαδειάζαμε

ευκαιρούσαμε

χαντρώνω

διαπλέκω πέτρες στο χτίσιμο

καντούνι

ακρογωνιαίος λίθος

βόλτα

η καμάρα, το τόξο

σαχνισί

κλειστός εξώστης που προεξείχε στον πρώτο όροφο

δρένιο

δρύινο, από βελανιδιά

τσερνίκι

είδος πλοίου

Κάστρο

η τότε ονομασία της Μυτιλήνης

σαντζάκι

διοικητική περιφέρεια ισοδύναμη με μεγάλο νομό

Μουτεσαρίφης

ο διοικητής του σαντζακιού