Αυτοτελές τμήμα από το αφήγημα του Δημήτρη Ψαθά για τη συμμετοχή των παιδιών στην Εθνική Αντίσταση. Τον Γενάρη του 1942 ένα πεινασμένο αγόρι ξεγελά με ένα αστείο τον Γερμανό φρουρό ενός φορτηγού, ενώ η παρέα του κάνει σαμποτάζ στο όχημα.
Α΄ Γυμνασίου · Λογοτεχνία · Ενοτητα 5 · 15 λεπτά
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
ΧΡΟΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Γενάρης του 1942, Κατοχή, Αθήνα
Γιατί
Ο λαός υποφέρει από κρύο, πείνα και φόβο, αλλά οι πιτσιρίκοι συνεχίζουν να αστειεύονται και να κοροϊδεύουν τους κατακτητές.
Τα παιδιά έμαθαν με σκληρό τρόπο ότι ανοιχτά δεν μπορούν να τα βάλουν με τους Γερμανούς: ένας Γερμανός έσπασε το χέρι ενός παιδιού που πετροβόλησε το αυτοκίνητό του.
Τι έγινε
Στο Ζάππειο ένας Γερμανός φρουρεί ένα φορτηγό με τα φώτα αναμμένα και κάνει βόλτες γύρω του, φοβούμενος τους σαλταδόρους.
Ένα πεινασμένο και κουρελιασμένο δεκάχρονο αγόρι πλησιάζει και λέει ότι θα ανάψει το τσιγάρο του από το ηλεκτρικό φανάρι.
Προτείνει στοίχημα με καρπαζιές και ο Γερμανός γελά με την «κουταμάρα» του.
Ο Γερμανός του δίνει φωτιά με τον αναπτήρα, αλλά το αγόρι τον σβήνει ξανά και ξανά για πλάκα, ώσπου επιτέλους ανάβει το τσιγάρο και φεύγει.
Όταν ο φρουρός φτάνει στο πίσω μέρος, βρίσκει κομμάτια ξεβιδωμένα και λάστιχα τρυπημένα.
Τι άλλαξε
Ο Γερμανός καταλαβαίνει την απάτη και τραβά το πιστόλι, αλλά η παρέα που μοιράστηκε τη δουλειά του σαμποτάζ έχει εξαφανιστεί.
Πρόσωπα
Δημήτρης Ψαθάς
ο συγγραφέας (1907-1979), δημοσιογράφος και χρονικογράφος με έντονο χιούμορ
ο πιτσιρίκος
δεκάχρονο πεινασμένο αγόρι που ξεγελά τον Γερμανό, ο «Οδυσσέας» της ιστορίας
ο Γερμανός φρουρός
φυλάει το φορτηγό και ο συγγραφέας τον λέει Κύκλωπα και Πολύφημο
η παρέα των πιτσιρίκων
κάνει το σαμποτάζ στο φορτηγό όσο ο φρουρός είναι απασχολημένος
Όροι
σαλταδόροι
οι νέοι που πηδούσαν πάνω στα γερμανικά αυτοκίνητα και άρπαζαν τρόφιμα ή άλλα χρήσιμα αντικείμενα
κάνει (την περπατησιά τους)
μιμείται, κοροϊδεύει
αν κοτάς
αν τολμάς
πολύμητις
έξυπνος
καμαράτ
συνάδελφος
για
ναι
νιχτς
όχι
Τάνκενσεν
ευχαριστώ
Αφίτερζεν
γεια σου, στο επανιδείν
Αχ ζοοοοο!
ώστε έτσι!
Χρονολογίες
1907
Γεννιέται ο Δημήτρης Ψαθάς στην Τραπεζούντα του Πόντου
1942
Γενάρης: η ιστορία των πιτσιρίκων στην κατεχόμενη Αθήνα
1979
Πεθαίνει ο Δημήτρης Ψαθάς
Εξάσκηση
Συχνές απορίες
Πώς κάνουν οι πιτσιρίκοι σαμποτάζ στο γερμανικό φορτηγό;
Ένα δεκάχρονο αγόρι πλησιάζει με ένα τσιγάρο και προσποιείται ότι θέλει να το ανάψει από το φανάρι του φορτηγού. Ο Γερμανός διασκεδάζει με την ανοησία του και του δίνει φωτιά, ενώ στο μεταξύ η παρέα ξεβιδώνει κομμάτια και τρυπά τα λάστιχα στο πίσω μέρος.
Γιατί ο Γερμανός λέγεται Κύκλωπας και το παιδί Οδυσσέας;
Ο συγγραφέας παρομοιάζει τον πελώριο φρουρό με τον Πολύφημο, τον Κύκλωπα, και το μικρό αγόρι με τον πολυμήχανο Οδυσσέα, γιατί νικά τον δυνατό με την πονηριά.
Ποιοι ήταν οι σαλταδόροι;
Σύμφωνα με το γλωσσάρι του βιβλίου, ήταν οι νέοι που πηδούσαν πάνω στα γερμανικά αυτοκίνητα και άρπαζαν τρόφιμα ή άλλα χρήσιμα αντικείμενα.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.