απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
Γ.2

Η πολιτισμική αναγέννηση

Τον 8ο αιώνα π.Χ. οι Έλληνες δημιουργούν το αλφάβητο, παίρνοντας το φοινικικό και προσθέτοντας φωνήεντα. Την ίδια εποχή ανθίζει η γεωμετρική τέχνη και χτίζονται οι πρώτοι μεγάλοι ναοί.

Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥΙΣΤΟΡΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ Γ15 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Η Γραμμική Β είχε χαθεί με τα ανάκτορα· στα τέλη του 8ου αιώνα π.Χ. εμφανίζεται μια νέα, αλφαβητική γραφή.
  2. Το ελληνικό αλφάβητο προέρχεται από το φοινικικό· ο Ηρόδοτος λέει ότι τα γράμματα λέγονταν «φοινικήια».
  3. Οι Έλληνες μετατρέπουν σύμφωνα σε φωνήεντα, και για πρώτη φορά η γραφή αποδίδει και φωνήεντα και σύμφωνα.
  4. Η γραφή γίνεται κτήμα πολλών ανθρώπων· από το ελληνικό αλφάβητο γεννιέται το λατινικό.
  5. Η γεωμετρική τέχνη (11ος ως 8ος αιώνας) εξελίσσει τα μυκηναϊκά σχέδια σε κύκλους και ημικύκλια με διαβήτη και μετά σε πυκνό δίχτυ σχεδίων.
  6. Μεγάλα αγγεία με ζώα και σκηνές θανάτου μπαίνουν ως σήματα στους τάφους· στο τέλος εμφανίζονται μυθολογικά θέματα.
  7. Χτίζονται μεγάλοι ναοί, όπως το Ηραίο της Σάμου, και ιερά όπως οι Δελφοί, η Δωδώνη και η Ολυμπία αποκτούν πανελλήνιο κύρος.

Πρόσωπα

Ηρόδοτος
ιστορικός που λέει ότι τα γράμματα ήρθαν από τους Φοίνικες

Όροι

ελληνικό αλφάβητο
φοινικικά γράμματα και φωνήεντα
φοινικικό αλφάβητο
είχε μόνο σύμφωνα
φωνήεντα
οι Έλληνες τα πρόσθεσαν στη γραφή
φοινικήια
παλιό όνομα των ελληνικών γραμμάτων
λατινικό αλφάβητο
προήλθε από το ελληνικό
γεωμετρική τέχνη
τέχνη του 11ου ως 8ου αιώνα π.Χ.
ομόκεντροι κύκλοι
κύκλοι με κοινό κέντρο, με διαβήτη
μαίανδρος
γεωμετρικό σχέδιο με σπασμένες γραμμές
σήμα τάφου
αγγείο ή μνημείο πάνω σε τάφο
Ηραίο της Σάμου
μεγάλος μακρόστενος ναός της Ήρας
κίονες
κολόνες που στηρίζουν τη στέγη
πανελλήνιο ιερό
ιερό για όλους τους Έλληνες

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Τι άλλαξαν οι Έλληνες στο φοινικικό αλφάβητο;

Το φοινικικό είχε μόνο σύμφωνα, κάτι που ταιριάζει στις σημιτικές γλώσσες αλλά όχι στα ελληνικά, όπου τα φωνήεντα είναι απαραίτητα. Οι Έλληνες έκαναν μερικά σύμφωνα φωνήεντα, έτσι ώστε η γραφή να αποδίδει όλους τους ήχους.

Γιατί το ελληνικό αλφάβητο ήταν τόσο σημαντικό;

Επειδή ήταν απλό, η γραφή δεν έμεινε προνόμιο λίγων γραφέων. Πολλοί περισσότεροι έμαθαν να διαβάζουν και να γράφουν και πήραν μέρος στη γνώση. Από αυτό προήλθε αργότερα και το λατινικό αλφάβητο.

Από τι αναγνωρίζουμε ένα γεωμετρικό αγγείο;

Από τα γεωμετρικά σχέδια: ομόκεντροι κύκλοι φτιαγμένοι με διαβήτη, τρίγωνα, ρόμβοι και μαίανδροι που καλύπτουν όλο το αγγείο. Αργότερα προστίθενται σειρές από ζώα και σκηνές ταφής, με σκούρες μορφές χωρίς λεπτομέρειες.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.