Οι μεταβατικοί χρόνοι

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Γιατί

• Η ανασφάλεια μετά τις μετακινήσεις των φύλων, η στενότητα του χώρου και η φτώχεια οδηγούν ομάδες Ελλήνων στη μετανάστευση.

Τι έγινε

1. Στα χρόνια 1100-950 π.Χ. περίπου υπάρχει κρίση: λιγότεροι άνθρωποι, οικιακή οικονομία, αδύναμη εξουσία.
2. Από τα μέσα του 10ου αιώνα αρχίζει τεχνολογική, δημογραφική και πνευματική ανάκαμψη.
3. Τα φύλα κινούνται από βορρά προς νότο: οι Δωριείς από την Πίνδο φτάνουν στην Πελοπόννησο, σε Κυκλάδες και Κρήτη.
4. Οι Θεσσαλοί καταλαμβάνουν τη Θεσσαλία και σπρώχνουν τους Βοιωτούς στη Βοιωτία και τους Αιολείς στα νησιά και τη Μικρά Ασία· οι Ίωνες πηγαίνουν σε Αττική, Εύβοια, Κυκλάδες.
5. Οι νέες κοινότητες είναι φυλετικές· ο βασιλιάς εκλέγεται από τους πολεμιστές ως αρχιστράτηγος και αργότερα γίνεται κληρονομικός.
6. Στον πρώτο ελληνικό αποικισμό δημιουργούνται η Αιολίδα, η Ιωνία και η δωρική εξάπολη, που γίνονται εμπορικά κέντρα.
7. Τα ομηρικά έπη παίρνουν μορφή γύρω στο τέλος του 9ου αιώνα, από προφορική παράδοση, και δίνουν έμφαση στον ήρωα και την ατομική αρετή.

Πρόσωπα

Όμηρος

ο ποιητής της Ιλιάδας και της Οδύσσειας

Θουκυδίδης

ιστορικός που θυμάται τις αναστατώσεις

Αχιλλέας

ομηρικός ήρωας της ανδρείας

Οδυσσέας

ομηρικός ήρωας, θάρρος και πονηριά

Όροι

μεταβατικοί χρόνοι

περίοδος κρίσης μετά το 1100 π.Χ.

Δωριείς

φύλο που κατέβηκε από την Πίνδο

Αιολείς

φύλο που πήγε σε Λέσβο και Αιολίδα

Ίωνες

φύλο που πήγε σε Αττική και Ιωνία

φυλετικό κράτος

ένωση κοινοτήτων του ίδιου φύλου

πρώτος αποικισμός

μετοίκηση στα νησιά και τη Μ. Ασία

Αιολίδα

βόρεια μικρασιατικά παράλια

Ιωνία

κεντρικά μικρασιατικά παράλια

δωρική εξάπολη

δωρικές πόλεις στη νότια Μ. Ασία

γεωμετρική εποχή

10ος ως 8ος αιώνας π.Χ.

ομηρικά έπη

η Ιλιάδα και η Οδύσσεια

βασιλεύς

ο ηγεμόνας στον Όμηρο (όχι άναξ)

αρχιστρατηγία

η κύρια αρμοδιότητα του βασιλιά