Ο Πλάτων, μαθητής του Σωκράτη και ιδρυτής της Ακαδημίας: η ζωή του, οι διάλογοί του με τους μύθους που περιέχουν, η θεωρία των Ιδεών και η ιδανική πολιτεία με τις τρεις τάξεις.
Α΄ Γυμνασίου · Ιστορία Αρχαίας Γραμματείας · Ενοτητα 2 · 15 λεπτά
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Ο Πλάτων (427-347 π.Χ.) γεννήθηκε στην Αθήνα από αριστοκρατική οικογένεια. Ήθελε να γίνει πολιτικός, αλλά η δράση των θείων του Χαρμίδη και Κριτία τον απομάκρυνε από την πολιτική.
Στα είκοσι γνώρισε τον Σωκράτη και έμεινε μαθητής του εννιά χρόνια. Μετά τη θανάτωσή του ταξίδεψε σε Μέγαρα, Αίγυπτο, Κυρήνη, Κάτω Ιταλία και Σικελία, όπου απέτυχε να κάνει τους τυράννους των Συρακουσών φιλοσόφους.
Το 387 π.Χ. ίδρυσε στην Αθήνα την Ακαδημία, που λειτούργησε ως το 529 μ.Χ. Τον διαδέχθηκε ο ανιψιός του Σπεύσιππος.
Από το έργο του έχουμε 35 διαλόγους και 13 επιστολές. Οι μελετητές δέχονται ως γνήσια την Απολογία Σωκράτους, την Έβδομη επιστολή και 26 διαλόγους. Τα έργα χωρίζονται σε περίοδο νεότητας, ωριμότητας και γεροντική.
Στους διαλόγους η συζήτηση προχωρεί με ερωταποκρίσεις και κλείνει άλλοτε με ορισμό, άλλοτε χωρίς λύση, άλλοτε με μύθο. Οι μύθοι, όπως το σπήλαιο ή το δακτυλίδι του Γύγη, εκφράζουν με εικόνες ό,τι δεν αποδεικνύεται με τη λογική.
Γράφει σε καθαρή αττική διάλεκτο με ποιητικά στοιχεία, άλλοτε απλά και άλλοτε πυκνά, σαν τον Θουκυδίδη.
Κατά τη θεωρία των Ιδεών, η αληθινή γνώση αφορά τον αιώνιο κόσμο των Ιδεών. Η ψυχή είναι φυλακισμένη στο σώμα και αγωνίζεται να επιστρέψει εκεί, αλλιώς μετενσωματώνεται.
Στην ιδανική πολιτεία οι τρεις τάξεις αντιστοιχούν στα τρία μέρη της ψυχής, με τη δικαιοσύνη πάνω από όλες τις αρετές. Η σκέψη του επηρέασε τους Πατέρες της Εκκλησίας, την Αναγέννηση και τη νεότερη εποχή.
Γιατί ο Πλάτων έγραψε τα έργα του σε μορφή διαλόγου;
Μάλλον επειδή και ο Σωκράτης δίδασκε με συζήτηση, και επειδή ο ίδιος θεωρούσε τη σκέψη μια συζήτηση της ψυχής με τον εαυτό της. Σχεδόν σε όλους τους διαλόγους κύριος συνομιλητής είναι ο Σωκράτης.
Τι λέει η θεωρία των Ιδεών;
Πέρα από τον κόσμο των αισθήσεων, που αλλάζει και φθείρεται, υπάρχει ο αιώνιος και αμετάβλητος κόσμος των Ιδεών, που τον φτάνει κανείς μόνο με τον νου. Στην κορυφή του βρίσκεται η ιδέα του αγαθού.
Ποιες είναι οι τρεις τάξεις της ιδανικής πολιτείας;
Οι άρχοντες κυβερνούν με σοφία, οι φύλακες προστατεύουν την πόλη με ανδρεία και οι δημιουργοί (τεχνίτες, γεωργοί, έμποροι) φροντίζουν τα υλικά αγαθά, με αρετή τη σωφροσύνη. Η δικαιοσύνη εξασφαλίζει την αρμονία όλων.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.