Το κεφάλαιο διδάσκει τα δευτερόκλιτα επίθετα: τα τρικατάληκτα με θηλυκό σε -η ή σε -α, τα δικατάληκτα σε -ος, -ον, τα συνηρημένα όπως χρυσοῦς και εὔνους και τα αττικόκλιτα σε -ως, -ων (§ 158-167).
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Τα τρικατάληκτα δευτερόκλιτα λήγουν σε -ος, -η, -ον ή -ος, -α, -ον· το θηλυκό τους παίρνει -α μετά από φωνήεν ή ρ και -η μετά από άλλο σύμφωνο.
Στην ονομαστική, γενική και κλητική πληθυντικού το θηλυκό τονίζεται όπως το αρσενικό.
Τα δικατάληκτα σε -ος, -ον έχουν κοινό τύπο για αρσενικό και θηλυκό· είναι κυρίως σύνθετα, ορισμένα απλά και όσα χρησιμοποιούνται και ως ουσιαστικά.
Τα επίθετα με ο ή ε πριν από το χαρακτήρα ο συναιρούνται: τρικατάληκτα σε -οῦς, -ῆ, -οῦν (χρυσοῦς, και τα πολλαπλασιαστικά σε -πλοῦς) και δικατάληκτα σε -ους, -ουν (εὔνους).
Τα τρικατάληκτα σε -οῦς τονίζονται παντού στη λήγουσα· τα δικατάληκτα σε -ους τονίζονται παντού στην παραλήγουσα και κρατούν ασυναίρετο το -οα του ουδετέρου.
Τα αττικόκλιτα επίθετα λήγουν σε -ως, -ων, είναι δικατάληκτα (εκτός από το πλέως) και κάνουν τον πληθυντικό του ουδετέρου σε -α.
Πότε το θηλυκό ενός επιθέτου σε -ος λήγει σε -α και πότε σε -η;
Σε -α, όταν η κατάληξη -ος του αρσενικού ακολουθεί φωνήεν ή ρ (ἅγιος, ἁγία)· σε -η, όταν υπάρχει άλλο σύμφωνο (ἀγαθός, ἀγαθή).
Ποια δευτερόκλιτα επίθετα είναι δικατάληκτα;
Τα περισσότερα σύνθετα σε -ος, όπως ἀθάνατος και ἔνδοξος, μια σειρά απλών, όπως βάρβαρος και ἥσυχος, και επίθετα που λειτουργούν και ως ουσιαστικά, όπως βοηθός.
Έχουν κλητική τα συνηρημένα επίθετα;
Όχι. Τα συνηρημένα δευτερόκλιτα επίθετα δεν σχηματίζουν κλητική.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.