Συνθέτω κείμενο

Η ενότητα εξηγεί πότε μια παράγραφος έχει συνοχή: όταν οι λέξεις και οι προτάσεις της δένονται μεταξύ τους σε λογική σειρά. Δείχνει τους τρόπους σύνδεσης και τους κειμενικούς δείκτες.

Ε΄ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ 215 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Το βιβλίο δεν αντιγράφεται: άνοιξέ το παραπάνω.

Τι έγινε

Ο θείος δείχνει στον Ορέστη μια παράγραφο για την επίσκεψη ενός κριτικού τέχνης στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης.
Μια παράγραφος μεταδίδει μήνυμα μόνο όταν έχει συνοχή, δηλαδή όταν τα κομμάτια της είναι σε λογική σειρά και δένονται μεταξύ τους.
Οι σχέσεις συνοχής είναι τέσσερις: επανάληψη, αντικατάσταση, αντωνυμίες και σύνδεση.
Οι κειμενικοί δείκτες δείχνουν τη σχέση ανάμεσα στις προτάσεις και είναι συνήθως επιρρήματα ή σύνδεσμοι.
Ανάλογα με τη δουλειά τους, οι δείκτες συνδέουν, φέρνουν αντίθεση, αιτιολογούν, βγάζουν συμπέρασμα ή ορίζουν τον χρόνο.
Στις ασκήσεις τα παιδιά βάζουν ανακατεμένες προτάσεις μιας ιστορίας σε σειρά με τη βοήθεια των δεικτών.

Πρόσωπα

Ορέστης: το παιδί που μαθαίνει από τον θείο του πώς φτιάχνεται μια παράγραφος
θείος Βρασίδας: ο θείος του Ορέστη που του εξηγεί τη συνοχή
Φιλίπ Περό: κριτικός τέχνης στο παράδειγμα της παραγράφου

Όροι

συνοχή: το δέσιμο των λέξεων και των προτάσεων μιας παραγράφου σε λογική σειρά
επανάληψη: ξαναλέμε μια λέξη ή πρόταση για να δέσει το κείμενο, π.χ. «Φιλίπ Περό… Ο κύριος Περό»
αντικατάσταση: βάζουμε άλλη λέξη για το ίδιο πράγμα, π.χ. «την Αθήνα… αυτή την πόλη»
σύνδεση: ενώνουμε τις προτάσεις με συνδέσμους, π.χ. «αλλά»
κειμενικοί δείκτες: λέξεις ή φράσεις που δείχνουν πώς συνδέονται οι προτάσεις, π.χ. «στη συνέχεια»
δείκτες αντίθεσης: λέξεις που φέρνουν αντίθεση, π.χ. «ωστόσο», «ενώ», «όμως»
δείκτες αιτιολόγησης: λέξεις που δίνουν αιτία, π.χ. «γιατί», «επειδή», «αφού»
δείκτες συμπεράσματος: λέξεις που βγάζουν συμπέρασμα, π.χ. «επομένως», «άρα»

ΠΑΙΞΕ ΤΟΚρεμάλα · Ζευγάρια με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Τι σημαίνει ότι μια παράγραφος έχει συνοχή;

Σημαίνει ότι οι λέξεις, οι φράσεις και οι προτάσεις της βρίσκονται σε λογική σειρά και δένονται μεταξύ τους, ώστε να περνά καθαρά το μήνυμα.

Τι είναι οι κειμενικοί δείκτες;

Είναι λέξεις ή φράσεις που δείχνουν πώς συνδέονται οι προτάσεις μέσα στο κείμενο. Συνήθως είναι επιρρήματα ή σύνδεσμοι, όπως «όμως», «γιατί», «επομένως», «στη συνέχεια».

Με ποιους τρόπους δένουμε τις προτάσεις μιας παραγράφου;

Με επανάληψη μιας λέξης ή πρότασης, με αντικατάσταση από άλλη λέξη για το ίδιο πράγμα, με αντωνυμίες στη θέση μιας ονοματικής φράσης και με συνδέσμους.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.

Ακολούθησε Κοινοποίησε τη σελίδα