απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ

Β Ξεχωρίζω τις προτάσεις ανάλογα με το αν εξαρτώνται από άλλες ή όχι

Το μάθημα χωρίζει τις προτάσεις σε κύριες, που στέκουν μόνες τους, και σε εξαρτημένες ή δευτερεύουσες, που συμπληρώνουν τις κύριες και εισάγονται με συνδέσμους, με την εικόνα μιας πολυκατοικίας.

Ε΄ Δημοτικού · Γραμματική · 15 λεπτά

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου ↗

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Η ενότητα ανοίγει με προεκλογικό διαφημιστικό κείμενο, όπου φαίνονται κύριες και εξαρτημένες προτάσεις.
  2. Οι προτάσεις χωρίζονται σε κύριες και εξαρτημένες ή δευτερεύουσες.
  3. Οι κύριες έχουν αυτοτελές νόημα· μπορεί να είναι και ερωτηματικές.
  4. Οι εξαρτημένες λειτουργούν ως όροι της κύριας (υποκείμενα, αντικείμενα) ή δίνουν πληροφορία για τις συνθήκες, π.χ. χρόνο ή σκοπό.
  5. Οι κύριες μοιάζουν με το ισόγειο μιας πολυκατοικίας, οι εξαρτημένες με τα διαμερίσματα των πάνω ορόφων.
  6. Οι εξαρτημένες εισάγονται με συνδέσμους, που τις δένουν με την κύρια και δείχνουν το είδος τους.

Όροι

κύρια πρόταση
έχει αυτοτελές νόημα, στέκει μόνη
εξαρτημένη πρόταση
συμπληρώνει την κύρια, δεν στέκει μόνη
δευτερεύουσα πρόταση
άλλο όνομα της εξαρτημένης
ερωτηματική κύρια πρόταση
ερώτηση του ομιλητή στον ακροατή
εξαρτημένη ως αντικείμενο
συμπληρώνει ρήμα όπως είπε, ρώτησε
προσδιορισμός χρόνου
εξαρτημένη που λέει πότε έγινε κάτι
προσδιορισμός σκοπού
εξαρτημένη που λέει για ποιον σκοπό
σύνδεσμος
το «κλειδί» που εισάγει την εξαρτημένη
ισόγειο πολυκατοικίας
εικόνα για την κύρια πρόταση

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Ποια διαφορά έχει η κύρια από την εξαρτημένη πρόταση;

Η κύρια έχει δικό της ολοκληρωμένο νόημα και στέκει μόνη της. Η εξαρτημένη (δευτερεύουσα) δεν στέκει μόνη της· συμπληρώνει μια κύρια.

Τι ρόλο παίζουν οι εξαρτημένες προτάσεις;

Είτε γίνονται όροι της κύριας, όπως υποκείμενο ή αντικείμενο, είτε δίνουν πληροφορίες για τις συνθήκες, π.χ. τον χρόνο ή τον σκοπό.

Γιατί το βιβλίο λέει τους συνδέσμους «κλειδιά»;

Γιατί, όπως στην πολυκατοικία δεν μπαίνεις σε διαμέρισμα πάνω ορόφου χωρίς κλειδί, έτσι και κάθε εξαρτημένη πρόταση χρειάζεται τον κατάλληλο σύνδεσμο που τη δένει με την κύρια και δείχνει τι είδους είναι.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.