Το πρώτο κεφάλαιο στήνει το λεξιλόγιο της οικονομικής επιστήμης: ανάγκες, αγαθά, αγορά, οι μονάδες που αποφασίζουν, οι συντελεστές της παραγωγής και η στενότητα, από την οποία γεννιούνται η καμπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων και το κόστος ευκαιρίας.
Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥΟΙΚΟΝΟΜΙΑ (ΑΟΘ)ΚΕΦΑΛΑΙΟ 115 ΛΕΠΤΑ
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Η Πολιτική Οικονομία μελετά τέσσερα ερωτήματα κάθε κοινωνίας: τι και πόσο παράγεται, με ποιον τρόπο, πώς μοιράζεται το προϊόν και πώς αυξάνεται η παραγωγή. Η οικονομία του Ροβινσώνα Κρούσου δείχνει τα ερωτήματα αυτά σε έναν άνθρωπο μόνο.
Οι ανάγκες εξελίσσονται και πολλαπλασιάζονται (τεχνολογία, μίμηση, συνήθεια, διαφήμιση)· ως σύνολο είναι ακόρεστες, αλλά κάθε μία χωριστά κορέννυται προσωρινά.
Τα οικονομικά αγαθά παράγονται και υπάρχουν σε περιορισμένη ποσότητα, σε αντίθεση με τα ελεύθερα. Χωρίζονται σε υλικά ή άυλα, διαρκή ή καταναλωτά, κεφαλαιουχικά ή καταναλωτικά.
Αγορά δεν είναι μόνο ένας τόπος, αλλά κάθε μέσο και χώρος όπου γίνεται αγοραπωλησία. Οι βασικοί θεσμοί είναι το νοικοκυριό, η επιχείρηση (στόχος το μέγιστο κέρδος), το εργατικό σωματείο και το κράτος.
Συντελεστές της παραγωγής είναι η εργασία, το έδαφος και το κεφάλαιο· κάποιοι προσθέτουν και την επιχειρηματικότητα. Βραχυχρόνια θεωρούνται δεδομένοι, άρα τα αγαθά είναι σε στενότητα.
Η καμπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων δείχνει τη μέγιστη ποσότητα ενός αγαθού για κάθε ποσότητα του άλλου, με πλήρη απασχόληση και δεδομένη τεχνολογία. Περισσότερο από το ένα σημαίνει λιγότερο από το άλλο.
Το κόστος ευκαιρίας (εναλλακτικό κόστος) είναι όσα θυσιάζονται για να παραχθεί ένα αγαθό· συνήθως αυξάνει, γιατί οι συντελεστές δεν είναι εξίσου κατάλληλοι για όλα τα αγαθά.
Ο καταμερισμός των έργων αυξάνει την παραγωγή αλλά κάνει τη δουλειά μονότονη· προϋποθέτει ανταλλαγές, που γίνονται με το χρήμα. Το οικονομικό κύκλωμα δείχνει τις ροές αγαθών, συντελεστών και χρήματος, ενώ η αβεβαιότητα και οι πληροφορίες επηρεάζουν τις αποφάσεις.
Ποιο είναι το κύριο οικονομικό πρόβλημα κάθε κοινωνίας;
Η σχετική στενότητα: οι ανάγκες είναι πολλές, ενώ τα αγαθά και οι πόροι για την παραγωγή τους είναι περιορισμένοι. Έτσι κάθε κοινωνία πρέπει να διαλέξει τι θα παράγει, πώς, για ποιον και πώς θα αναπτυχθεί.
Τι είναι το κόστος ευκαιρίας;
Είναι το πραγματικό κόστος ενός αγαθού: οι μονάδες του άλλου αγαθού που θυσιάζονται για να παραχθεί μία ακόμη μονάδα του. Στην καμπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων το κόστος ευκαιρίας του Ψ σε μονάδες Χ είναι ΔΧ/ΔΨ, και συνήθως αυξάνεται όσο μεγαλώνει η παραγωγή του Ψ.
Τι δείχνει ένα σημείο κάτω ή έξω από την καμπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων;
Ένα σημείο κάτω από την καμπύλη είναι εφικτό αλλά σημαίνει ότι κάποιοι συντελεστές υποαπασχολούνται. Ένα σημείο έξω από αυτήν είναι ανέφικτο, εκτός αν αυξηθούν οι συντελεστές ή βελτιωθεί η τεχνολογία, οπότε η καμπύλη μετατοπίζεται προς τα δεξιά.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.