απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
1.3

Μονότονες συναρτήσεις, αντίστροφη συνάρτηση

Γνησίως αύξουσες και φθίνουσες συναρτήσεις, ολικά ακρότατα, συναρτήσεις 1−1 και η αντίστροφη συνάρτηση f⁻¹ με τη γραφική της παράσταση.

Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΕΝΟΤΗΤΑ 115 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Η f είναι γνησίως αύξουσα σε διάστημα Δ αν για x₁ < x₂ στο Δ ισχύει f(x₁) < f(x₂), και γνησίως φθίνουσα αν f(x₁) > f(x₂)· και στις δύο περιπτώσεις λέγεται γνησίως μονότονη.
  2. Ολικό μέγιστο στο x₀: f(x) ≤ f(x₀) για κάθε x του πεδίου ορισμού· ολικό ελάχιστο: f(x) ≥ f(x₀). Μια συνάρτηση μπορεί να έχει και τα δύο, ένα ή κανένα.
  3. Η f είναι 1−1 όταν διαφορετικά x δίνουν διαφορετικές τιμές, ισοδύναμα όταν f(x₁) = f(x₂) ⇒ x₁ = x₂.
  4. Για 1−1 συνάρτηση, καμία οριζόντια ευθεία δεν συναντά τη γραφική παράσταση σε δύο σημεία και η f(x) = y έχει μία λύση για κάθε y του συνόλου τιμών.
  5. Κάθε γνησίως μονότονη συνάρτηση είναι 1−1, όχι όμως και αντίστροφα.
  6. Αν η f είναι 1−1, η αντίστροφη f⁻¹ έχει πεδίο ορισμού το f(A), σύνολο τιμών το A, και f(x) = y ⇔ f⁻¹(y) = x.
  7. Ισχύουν f⁻¹(f(x)) = x για x ∈ A και f(f⁻¹(y)) = y για y ∈ f(A).
  8. Η αντίστροφη της αˣ είναι η logαx· οι Cf και Cf⁻¹ είναι συμμετρικές ως προς την y = x.

Όροι

γνησίως αύξουσα στο Δ
x₁ < x₂ ⇒ f(x₁) < f(x₂)
γνησίως φθίνουσα στο Δ
x₁ < x₂ ⇒ f(x₁) > f(x₂)
αύξουσα (απλώς) στο Δ
x₁ < x₂ ⇒ f(x₁) ≤ f(x₂)
ολικό μέγιστο f(x₀)
f(x) ≤ f(x₀) για κάθε x ∈ A
ολικό ελάχιστο f(x₀)
f(x) ≥ f(x₀) για κάθε x ∈ A
συνάρτηση 1−1
f(x₁) = f(x₂) ⇒ x₁ = x₂
οριζόντια ευθεία και Cf (f 1−1)
το πολύ ένα κοινό σημείο
γνησίως μονότονη f
είναι 1−1
f(x) = x²
δεν είναι 1−1 στο R
πεδίο ορισμού f⁻¹
f(A), οι τιμές της f
f(x) = y
⇔ f⁻¹(y) = x
f⁻¹(f(x))
x, για κάθε x ∈ A
αντίστροφη της αˣ
logαx, 0 < α ≠ 1
Cf και Cf⁻¹
συμμετρικές ως προς y = x

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Πώς αποδεικνύω ότι μια συνάρτηση είναι 1−1;

Δείχνω ότι από f(x₁) = f(x₂) προκύπτει x₁ = x₂. Αρκεί επίσης να είναι γνησίως μονότονη.

Είναι κάθε συνάρτηση 1−1 γνησίως μονότονη;

Όχι. Κάθε γνησίως μονότονη είναι 1−1, αλλά υπάρχουν 1−1 συναρτήσεις που δεν είναι γνησίως μονότονες.

Ποια σχέση έχουν οι γραφικές παραστάσεις f και f⁻¹;

Η μία είναι συμμετρική της άλλης ως προς την y = x, τη διχοτόμο της 1ης και 3ης γωνίας των αξόνων.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.