απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ

ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ

Η εισαγωγή του βιβλίου στη μεταπολεμική και σύγχρονη πεζογραφία: τα χρονικά όρια 1945 έως 1974, η πρώτη και η δεύτερη μεταπολεμική γενιά και οι πέντε κύριες τάσεις της πεζογραφίας μας μετά τον πόλεμο.

Γ΄ Λυκείου · Λογοτεχνία · 15 λεπτά

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου ↗

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Κάθε λογοτεχνικό έργο εκφράζει την εποχή του· το τεύχος περιέχει κυρίως μεταπολεμικά πεζά και λίγα νεότερα.
  2. Μεταπολεμικοί λέγονται οι πεζογράφοι που γεννήθηκαν τις δεκαετίες του '20 και του '30 και εμφανίστηκαν από το 1945 ως το 1974· όσοι γεννήθηκαν μετά το 1949 λέγονται συμβατικά σύγχρονοι.
  3. Η πρώτη μεταπολεμική γενιά ωριμάζει στη δεκαετία του '40· πολλοί έλαβαν μέρος στην Αντίσταση και στον Εμφύλιο, και η πεζογραφία τους γίνεται σκυθρωπή.
  4. Η δεύτερη γενιά εμφανίζεται στη δεκαετία του '60, με θέματα όπως η μοναξιά· γέφυρα ανάμεσα στις δύο αποτελούν ο Ταχτσής και ο Ιωάννου.
  5. Ρεαλισμός: κριτική ματιά στην πραγματικότητα, συχνά με αυτοβιογραφικό τέχνασμα και με κυρίαρχη τη μνήμη.
  6. Κοινωνικοί και πολιτικοί προβληματισμοί: οι ήρωες γίνονται θύματα των συγκρούσεων, σε συνέχεια της παράδοσης της γενιάς του 1880.
  7. Φυγή από την πραγματικότητα στη λυρική πεζογραφία του κλειστού χώρου, κυρίως από γυναίκες πεζογράφους.
  8. Νέες εκφραστικές αναζητήσεις από τον ευρωπαϊκό μοντερνισμό, όπως ο εσωτερικός μονόλογος και η ροή της συνείδησης, και μια γλώσσα πιο ρεαλιστική και τολμηρή.

Πρόσωπα

Στρατής Τσίρκας
πρώτη γενιά, πεζά μόνο μετά τον πόλεμο
Κώστας Ταχτσής
γέφυρα των γενιών, «Το τρίτο στεφάνι»
Γιώργος Ιωάννου
γέφυρα των γενιών, μικρό αφήγημα
Μαργαρίτα Λυμπεράκη
«Τα ψάθινα καπέλα», κλειστός χώρος
Γιάννης Σκαρίμπας
ανατρεπτική φαντασία, παράλογο
Εντουάρ Ντεζαρντέν
εισηγητής του εσωτερικού μονολόγου
Γουίλιαμ Τζέιμς
πρώτος μίλησε για ροή της συνείδησης
Νίκος Μπακόλας
εσωτερικός μονόλογος μετά τον πόλεμο

Όροι

μεταπολεμική περίοδος
συμβατικά από το 1945 ως το 1974
σύγχρονοι πεζογράφοι
γεννημένοι μετά τον Εμφύλιο (1949)
πρώτη μεταπολεμική γενιά
ωρίμασε μέσα στη δεκαετία του '40
δεύτερη μεταπολεμική γενιά
γεννημένοι μετά το 1930
ρεαλισμός
κριτική απεικόνιση της πραγματικότητας
αυτοαναφορικότητα
αφήγηση σε α΄ πρόσωπο με βιώματα
αυτοβιογραφικό τέχνασμα
αφηγητής και συγγραφέας μοιάζουν ένα
πεζογράφοι της μνήμης
η μνήμη κυριαρχεί στο έργο τους
κοινωνικοί ηθογράφοι
Θεοτόκης, Χατζόπουλος, Βουτυράς
λογοτεχνία του κλειστού χώρου
ήρωες μόνο με ιδιωτικά προβλήματα
μοντερνισμός
ευρωπαϊκή τάση αντίθετη στον ρεαλισμό
εσωτερικός μονόλογος
η σκέψη του ήρωα ακούγεται άμεσα
ροή της συνείδησης
σκέψεις και μνήμες χωρίς λογική σειρά
«Μακεδονικές Ημέρες»
περιοδικό μοντερνιστών, 1932-40
«Επιθεώρηση Τέχνης»
περιοδικό του 1954 των νέων πεζογράφων
«Διαγώνιος»
περιοδικό του Χριστιανόπουλου, 1958-83
θέατρο του παραλόγου
επηρεάζει Κουφόπουλο και Χειμωνά
ρεαλιστική γλώσσα
λέει τα πράγματα με το όνομά τους

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Χρονογραμμή · Κρεμάλα · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Ποια είναι τα χρονικά όρια της μεταπολεμικής πεζογραφίας;

Συμβατικά από το 1945 ως το 1974, δηλαδή από τη λήξη του πολέμου για την Ελλάδα ως την πτώση της δικτατορίας των συνταγματαρχών.

Σε τι διαφέρει η δεύτερη μεταπολεμική γενιά από την πρώτη;

Οι συγγραφείς της γεννήθηκαν μετά το 1930 και ήταν πολύ μικροί για να πάρουν μέρος στις συγκρούσεις της δεκαετίας του '40. Έτσι γράφουν λιγότερο για πολιτικά και περισσότερο για υπαρξιακά θέματα, όπως η μοναξιά και η περιθωριοποίηση.

Ποιες είναι οι κύριες τάσεις της μεταπολεμικής πεζογραφίας;

Ο ρεαλισμός, οι κοινωνικοί και πολιτικοί προβληματισμοί, η φυγή από την πραγματικότητα, οι νέες εκφραστικές αναζητήσεις του μοντερνισμού και η ρεαλιστική, καθημερινή γλώσσα.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.