απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ

Έ. Κακναβάτος, «Ώρα δειλινή»

Ποίημα του Έκτορα Κακναβάτου από τη συλλογή «Τα μαχαίρια της Κίρκης» (1980): ένα δειλινό σε ένα εκκλησάκι ξυπνά στον ποιητή μια βαθιά συγκίνηση, που μοιάζει να έρχεται από τη μνήμη των αιώνων.

Γ΄ Λυκείου · Λογοτεχνία · 15 λεπτά

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου ↗

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Ο ποιητής αναρωτιέται τι είναι αυτό που νιώθει το δειλινό, μπροστά σε ένα εκκλησάκι.
  2. Απαριθμεί πιθανές αιτίες με διαδοχικά «μην»: την ψηφίδα, τον ασβέστη, τη δύση, την ψαλμωδία ανάμεσα στα σπουργίτια.
  3. Ταυτίζει τα Πάθη του Χριστού με τα Πάθη του Ιάκχου, και ο Απρίλης σαστίζει.
  4. Το κερί, το θυμίαμα, το στασίδι και το βλέμμα του ταξιάρχη κάνουν την ψυχή του να τρέμει.
  5. Στην τελευταία στροφή στρέφεται στη μνήμη και υποψιάζεται μια κληρονομιά αιώνων, που πλημμυρίζει μέσα του στους εσπερινούς.

Πρόσωπα

Έκτωρ Κακναβάτος
ο ποιητής, νεοϋπερρεαλιστής κατά την εισαγωγή
Ίακχος
ήρωας της Ελευσίνας, ταυτίστηκε με τον Διόνυσο
ο ταξιάρχης
μορφή στο βημόθυρο με λοξή ματιά

Όροι

«Τα μαχαίρια της Κίρκης»
η συλλογή του ποιήματος (1980)
μεταβίωση
μεταθανάτια ζωή ή κατάσταση
ενώπια
αντίκρυ, ενώπιον
μειόκαινος
γεωλογική περίοδος των θηλαστικών
καταβολή
κατάθεση, παρακαταθήκη, κληρονομιά
βιος
πλούτος, αφθονία αγαθών
επανάληψη του «μην»
σειρά από υποθέσεις του ποιητή
αποστροφή
ο ποιητής μιλά στη Μνήμη
ψηφίδα
κομμάτι βυζαντινού ψηφιδωτού
εσπερινός
η βραδινή ακολουθία της εκκλησίας

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Τι προκαλεί τη συγκίνηση του ποιητή στην «Ώρα δειλινή»;

Συγκεκριμένα πράγματα του εκκλησακιού και του δειλινού: η ψηφίδα, ο ασβέστης, η κόκκινη δύση, η ψαλμωδία, το κερί, το θυμίαμα, το στασίδι και το βλέμμα του ταξιάρχη. Ο ποιητής όμως αναρωτιέται αν η συγκίνηση έρχεται από κάτι βαθύτερο, μια κληρονομιά που κουβαλά μέσα του.

Ποιος είναι ο Ίακχος που αναφέρεται στο ποίημα;

Κατά τη γλωσσική σημείωση, τοπικός ήρωας της Ελευσίνας που αργότερα ταυτίστηκε με τον Διόνυσο. Ο ποιητής αναρωτιέται αν τα Πάθη που ζει είναι του Ιάκχου ή του Χριστού.

Τι σημαίνει «του μειόκαινου η καταβολή»;

Ο μειόκαινος είναι γεωλογική περίοδος και η καταβολή σημαίνει κληρονομιά· ο ποιητής εννοεί μια πανάρχαια κληρονομιά που του άφησαν οι αιώνες μέσα στα κόκαλα.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.