απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ

Π. Σφυρίδης, [Εμάς άραγε ποιος θα μας κοιτάξει;]

Απόσπασμα από το μυθιστόρημα «Ψυχή μπλε και κόκκινη» (1996) του Περικλή Σφυρίδη: ένας γιατρός στη Θεσσαλονίκη αφηγείται τα τελευταία χρόνια της μητέρας του, τα χρήματα και τις λίρες της οικογένειας και τους στενούς δεσμούς μιας μικροαστικής οικογένειας.

Γ΄ Λυκείου · Λογοτεχνία · 15 λεπτά

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου ↗

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Ο πατέρας του αφηγητή, πριν πεθάνει, δίνει στον γιο βιβλιάριο για την κηδεία του και φανερώνει κάποιες λίρες της μητέρας από οικόπεδα στο Τόπαλτι.
  2. Η μητέρα θέλει τις λίρες για τα γεράματα, αρνείται να μείνει με τα παιδιά της και ζει μόνη, φροντίζοντας το σπίτι της και μιλώντας με την ψυχή του άντρα της.
  3. Ο αφηγητής, γιατρός με παιδιά που σπουδάζουν στο εξωτερικό και μια πεθερά που έχει χάσει τα λογικά της, ζητά τελικά τις λίρες για να χτίσει σπίτι στη Σκύρο.
  4. Η μητέρα του τις δίνει κλαίγοντας από χαρά και το καλοκαίρι παραθερίζει ευτυχισμένη στο νέο σπίτι.
  5. Γυρνώντας στη Θεσσαλονίκη σπάει κόκαλα, χειρουργείται και αναρρώνει στο σπίτι του γιου της, αν και δεν θέλει να γίνεται βάρος.
  6. Με μια γρίπη αρνείται το νοσοκομείο, δίνει κι αυτή στον γιο της βιβλιάριο με τις οικονομίες της για τον εγγονό και πεθαίνει στις αρχές Μαρτίου.
  7. Χρόνια μετά, στη Σκύρο, η Φρίντα αναρωτιέται ποιος θα φροντίσει τους ίδιους στα γεράματά τους.

Πρόσωπα

Περικλής Σφυρίδης
ο συγγραφέας και αφηγητής
η μάνα
περήφανη χήρα που δεν θέλει να γίνει βάρος
ο πατέρας
αφήνει βιβλιάριο για την κηδεία του
Αγγελική
η αδελφή του αφηγητή
Φρίντα
η γυναίκα του αφηγητή
κυρα-Λισάβετ
η πεθερά που έχει χάσει τα λογικά της
Γιώργος
ο εγγονός στη Γερμανία
θείτσα Πίτσα
αυστηρή αδελφή του πατέρα, δασκάλα

Όροι

Ψυχή μπλε και κόκκινη (1996)
το μυθιστόρημα του αποσπάσματος
Τόπαλτι
παλιό όνομα προσφυγικού συνοικισμού
Ντίνος
ο ξάδελφος που χάρισε το οικόπεδο
μικροαστική οικογένεια
οικογένεια με λιτή, συντηρητική ζωή
αυτοαναφορικά στοιχεία
στοιχεία από τη ζωή του συγγραφέα
βιβλιάριο ταμιευτηρίου
τα χρήματα που αφήνουν οι γονείς
λίρες
οι οικονομίες της μάνας από τα οικόπεδα
οίκοι ευγηρίας
τα γηροκομεία των υπονοουμένων της
Σκύρος
το νησί όπου χτίζεται το σπίτι
Αντιπαροχή
η εποχή που ακολούθησε τον Εμφύλιο

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Τι σημαίνει ο τίτλος «Ψυχή μπλε και κόκκινη»;

Κατά τον συγγραφέα, η ψυχή του είναι βαμμένη με τα δύο χρώματα της πατρίδας, που έχει «μπλε» και «κόκκινα» παιδιά. Το μυθιστόρημα στηρίζεται σε όσα έζησε στην Κατοχή, στον Εμφύλιο και στα χρόνια της αντιπαροχής στη Θεσσαλονίκη.

Γιατί η οικογένεια του αφηγητή θεωρείται μικροαστική;

Φροντίζει πολύ για τα χρήματα, με βιβλιάρια ταμιευτηρίου για την κηδεία, κρυμμένες λίρες και οικονομία στο πετρέλαιο, ενώ ενδιαφέρεται για το σπίτι, την κοινωνική εικόνα και την αλληλοβοήθεια μέσα στην οικογένεια.

Τι εννοεί η ερώτηση «Εμάς άραγε ποιος θα μας κοιτάξει;»;

Τη θέτει η γυναίκα του αφηγητή, η Φρίντα, όταν θυμούνται τις μητέρες τους. Ο αφηγητής απαντά ότι θα τους κοιτάξει η σύνταξη, γιατί κατάλαβε πια τι εννοούσε η μάνα του με τα υπονοούμενα για τους οίκους ευγηρίας.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.