Γ. Ιωάννου, «† 13-12-43»

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

1. Η εισαγωγή του βιβλίου θυμίζει τις ομαδικές εκτελέσεις αγωνιστών αλλά και αθώων πολιτών και παιδιών από τους Γερμανούς, π.χ. σε Καλάβρυτα, Δίστομο, Χορτιάτη.
2. Ο αφηγητής φτάνει στον τόπο της εκτέλεσης τη στιγμή που μια γυναίκα κι ένας άντρας ανοίγουν τον τάφο του μικρότερου αδελφού τους, εκτελεσμένου είκοσι χρόνια πριν, στα δεκάξι του.
3. Η αδελφή πλένει τα κόκαλα με κρασί και τα βάζει σε χαρτόκουτο της αμερικάνικης βοήθειας· στο κρανίο φαίνεται η τρύπα της χαριστικής βολής.
4. Ο αφηγητής ταυτίζεται με το παιδί, που ήταν συνομήλικός του, φαντάζεται τι είδε πριν πεθάνει και ψιθυρίζει ένα μοιρολόι για τους Καλαβρυτινούς μαστόρους.
5. Φτάνει μια ομάδα εκδρομέων: καταθέτουν στεφάνι, ακούνε ένα ψυχρό ιστορικό για την εκτέλεση των 1200 και ύστερα γελούν και ρωτούν σαν να βλέπουν θέαμα.
6. Στον δρόμο της επιστροφής ένας τους φωνάζει ότι καλά έκαναν οι κατακτητές και κανείς δεν του αντιμιλά.
7. Τα αδέλφια φεύγουν σιωπηλά· ο αφηγητής μένει πίσω πικραμένος και απορρίπτει τους δήθεν εξευγενισμένους ανθρώπους του πούλμαν.

Πρόσωπα

Γιώργος Ιωάννου

ο συγγραφέας του πεζογραφήματος

ο αφηγητής

επισκέπτης του τόπου εκτέλεσης, συνομήλικος του νεκρού

η αδελφή

πλένει με κρασί και φυλάει τα κόκαλα

ο αδελφός

σκάβει τον τάφο με την αξίνα

το εκτελεσμένο παιδί

δεκαεξάχρονο θύμα της ομαδικής εκτέλεσης

οι εκδρομείς

δήθεν μορφωμένοι επισκέπτες με το πούλμαν

Όροι

† 13-12-43

η ημερομηνία της ομαδικής εκτέλεσης

Για ένα φιλότιμο (1964)

η συλλογή όπου ανήκει το κείμενο

πεζογράφημα

σύντομο πεζό λογοτεχνικό κείμενο

ανακομιδή

το ξέθαμμα των οστών ενός νεκρού

χαριστική βολή

η τελευταία βολή στο κεφάλι

μοιρολόι

θρηνητικό τραγούδι για νεκρό

κενοτάφιο

μνημείο τιμής χωρίς τον νεκρό μέσα

ενότητα

τμήμα του κειμένου με δικό του θέμα

υπαινιγμός

έμμεση αναφορά σε κάτι

κάσα της αμερικάνικης βοήθειας

το χαρτόκουτο για τα κόκαλα