απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ

Τ. Λειβαδίτης, «Καντάτα»

Απόσπασμα από την «Καντάτα» του Τάσου Λειβαδίτη, ένα συνθετικό ποίημα σαν θεατρικό: ο άνθρωπος με το κασκέτο αφηγείται, σε βιβλικό ύφος, τα βασανιστήρια ενός φυλακισμένου και πώς τον έσωσε μια αράχνη.

Γ΄ Λυκείου · Λογοτεχνία · 15 λεπτά

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου ↗

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Η «Καντάτα» είναι συνθετικό ποίημα με θεατρική δομή: σκηνικό ένας συνοικιακός δρόμος που βραδιάζει, πρόσωπα ο Ποιητής, ο άνθρωπος με το κασκέτο, περαστικοί και Χορός.
  2. Στο απόσπασμα μιλά για δεύτερη φορά ο άνθρωπος με το κασκέτο· πριν είχε αφηγηθεί τη σύλληψη ενός φτωχού επιγραφοποιού.
  3. Την πρώτη νύχτα στο κελί, ένας άνθρωπος χωρίς πρόσωπο ρωτά τον κρατούμενο πού είναι τα όπλα· εκείνος βάζει το χέρι στην καρδιά και τον χτυπούν.
  4. Οι βασανιστές είναι πολλοί, και τα βασανιστήρια κρατούν σαράντα μέρες.
  5. Όταν κινδυνεύει να χάσει το λογικό του, τον σώζει μια αράχνη που ξαναχτίζει κάθε μέρα τον ιστό που της γκρεμίζουν.
  6. Το απόσπασμα κλείνει με λειτουργική φράση που δίνει στην υπομονή διάρκεια αιώνων.

Πρόσωπα

Τάσος Λειβαδίτης
ο ποιητής (1921 έως 1988)
ο άνθρωπος με το κασκέτο
ο αφηγητής του αποσπάσματος
ο φυλακισμένος
βασανίζεται, σώζεται κοιτώντας την αράχνη
οι άνθρωποι χωρίς πρόσωπο
οι βασανιστές του κελιού
η αράχνη
ξαναϋφαίνει τον ιστό, σύμβολο υπομονής
ο Χορός
γυναίκες και άνδρες στο σκηνικό της «Καντάτας»

Όροι

καντάτα
μουσικός όρος, τίτλος του ποιήματος
συνθετικό ποίημα
εκτενές ποίημα με θεατρική σύνθεση
βιβλικό ύφος
λόγος σαν της Αγίας Γραφής
αριθμημένοι στίχοι
στίχοι σαν εδάφια της Βίβλου
σύμβολο
η αράχνη ως υπομονή και αντοχή
σκηνικό
συνοικιακός δρόμος που βραδιάζει
«είχαν χάσει το πρόσωπό τους»
οι βασανιστές χωρίς ανθρωπιά
επιγραφοποιός
το επάγγελμα του ανθρώπου που συνελήφθη

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Γιατί οι βασανιστές «είχαν χάσει το πρόσωπό τους»;

Η φράση δείχνει ότι έχουν χάσει την ανθρωπιά τους και ότι είναι ανώνυμοι, πολλοί και ίδιοι μεταξύ τους. Το βιβλίο θέτει το ερώτημα χωρίς να δίνει απάντηση.

Ποιος είναι ο ρόλος της αράχνης στην «Καντάτα»;

Ο φυλακισμένος, όταν φοβάται ότι θα χάσει το λογικό του, βλέπει μια αράχνη να υφαίνει ξανά και ξανά τον ιστό που χαλούν οι μπότες των φυλάκων. Η υπομονή της τον κρατά όρθιο.

Ποια είναι τα στοιχεία βιβλικού ύφους;

Οι αριθμημένοι στίχοι σαν εδάφια, η σύνδεση με «Και», φράσεις όπως «Ημέρες σαράντα» και το κλείσιμο «Εις τους αιώνας των αιώνων». Ο ίδιος ο ποιητής λέει ότι ο ήρωας μιλά συχνά σε βιβλικό ύφος.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.