Η αποζημίωση των ανταλλαξίμων και η ελληνοτουρκική προσέγγιση
Η εκτίμηση των περιουσιών σερνόταν και οι πρόσφυγες πήραν μόνο προκαταβολή. Η συμφωνία του 1930 έφερε ελληνοτουρκική ηρεμία, αλλά ο συμψηφισμός στοίχισε στους Φιλελευθέρους.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
ΧΡΟΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ 1924 έως 1933
Γιατί
Η Σύμβαση ανταλλαγής προβλέπει αποζημίωση από το κράτος υποδοχής για όσα άφησαν οι πρόσφυγες.
Η εκτίμηση είναι τεράστιο έργο και υπονομεύεται από την τουρκική πλευρά.
Μετά τη Λοζάνη οι σχέσεις με την Τουρκία δοκιμάζονται κατά διαστήματα από εντάσεις.
Τι έγινε
Η Γενική Διεύθυνση Ανταλλαγής Πληθυσμών και τα Γραφεία Ανταλλαγής βοηθούν την ελληνική αντιπροσωπεία.
Η προσωρινή εκτίμηση γίνεται με δηλώσεις, που ελέγχουν επιτροπές συμπατριωτών και, αν είναι ανακριβείς, το Ανώτατο Συμβούλιο.
Για την οριστική εκτίμηση συστήνονται Πρωτοβάθμιες και Δευτεροβάθμιες Επιτροπές.
Η Σύμβαση της Άγκυρας και η Συμφωνία των Αθηνών δεν εφαρμόζονται ποτέ.
Η κυβέρνηση Βενιζέλου διαπραγματεύεται δύο χρόνια, παρά την αρνητική στάση των προσφύγων.
Τον Οκτώβριο του 1930 η συμφωνία ολοκληρώνεται με Σύμφωνο φιλίας, Πρωτόκολλο για τον περιορισμό των ναυτικών εξοπλισμών και Σύμβαση εμπορίου.
Τι άλλαξε
Για μεγάλο διάστημα δεν υπάρχουν τριβές και δεν αμφισβητούνται τα σύνορα.
Ο συμψηφισμός των περιουσιών προκαλεί θύελλα αντιδράσεων στους πρόσφυγες.
Μέρος των προσφύγων απομακρύνεται από τους Φιλελευθέρους, που ηττώνται το 1932 και το 1933.
Πρόσωπα
Ελευθέριος Βενιζέλος
Επιδίωξε τη ρύθμιση των οικονομικών διαφορών και την αναγνώριση των συνόρων με την Τουρκία.
Εθνική Τράπεζα
Πλήρωσε την προκαταβολή της αποζημίωσης και παρακράτησε το 25% της.
Μικτή Επιτροπή
Ανέλαβε την εκτίμηση της αξίας των περιουσιών που εγκαταλείφθηκαν και στις δύο χώρες.
Όροι
Γενική Διεύθυνση Ανταλλαγής Πληθυσμών
Η υπηρεσία του Υπουργείου Γεωργίας που βοηθούσε την ελληνική αντιπροσωπεία στη Μικτή Επιτροπή.
Ανώτατο Συμβούλιο
Αναθεωρούσε τις αιτήσεις αποζημίωσης που κρίνονταν ανακριβείς.
Σύμβαση της Άγκυρας
Η συμφωνία του Ιουνίου 1925 που ρύθμιζε επίμαχα θέματα αλλά δεν εφαρμόστηκε.
Συμφωνία της Άγκυρας
Το οικονομικό σύμφωνο των δύο χωρών, που υπογράφηκε στις 10 Ιουνίου 1930.
Σύμβαση εμπορίου, εγκατάστασης και ναυτιλίας
Επέτρεψε στους υπηκόους κάθε κράτους να ταξιδεύουν ή να εγκαθίστανται, με περιορισμούς, στο άλλο.
συμψηφισμός
Η εξίσωση των ελληνικών και των μουσουλμανικών ανταλλάξιμων περιουσιών το 1930.
Χρονολογίες
1924
Η σύσταση της Γενικής Διεύθυνσης Ανταλλαγής Πληθυσμών
1925
Η Σύμβαση της Άγκυρας
1926
Η Συμφωνία των Αθηνών
1928
Η εκλογική νίκη των Φιλελευθέρων
1930
Η Συμφωνία της Άγκυρας και το Σύμφωνο φιλίας
1932
Η πρώτη από τις δύο εκλογικές ήττες των Φιλελευθέρων
Εξάσκηση
Συχνές απορίες
Γιατί δόθηκε προκαταβολή;
Η εκτίμηση προχωρούσε αργά και η δυσφορία των προσφύγων μεγάλωνε. Την πλήρωσε η Εθνική Τράπεζα, μετά από προσωρινή εκτίμηση του Δημοσίου.
Τι όριζε η Συμφωνία της Άγκυρας του 1930;
Ρύθμιζε τους Έλληνες της Κωνσταντινούπολης, τους μουσουλμάνους της Θράκης και τους «φυγάδες», έδινε τις ανταλλάξιμες περιουσίες στο Δημόσιο κάθε χώρας και προέβλεπε αμοιβαία απόσβεση των υποχρεώσεων.
Γιατί θύμωσαν οι πρόσφυγες;
Η πολύ μεγαλύτερη περιουσία τους εξισώθηκε με εκείνη των μουσουλμάνων της Ελλάδας. Βάρυναν και η παρακράτηση του 25% της προκαταβολής και η άρνηση διακανονισμού των χρεών τους.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.