Η αποζημίωση των ανταλλαξίμων και η ελληνοτουρκική προσέγγιση

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Το βιβλίο δεν αντιγράφεται: άνοιξέ το παραπάνω.

ΧΡΟΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ 1924 έως 1933

Γιατί

• Η Σύμβαση ανταλλαγής προβλέπει αποζημίωση από το κράτος υποδοχής για όσα άφησαν οι πρόσφυγες.
• Η εκτίμηση είναι τεράστιο έργο και υπονομεύεται από την τουρκική πλευρά.
• Μετά τη Λοζάνη οι σχέσεις με την Τουρκία δοκιμάζονται κατά διαστήματα από εντάσεις.

Τι έγινε

1. Η Γενική Διεύθυνση Ανταλλαγής Πληθυσμών και τα Γραφεία Ανταλλαγής βοηθούν την ελληνική αντιπροσωπεία.
2. Η προσωρινή εκτίμηση γίνεται με δηλώσεις, που ελέγχουν επιτροπές συμπατριωτών και, αν είναι ανακριβείς, το Ανώτατο Συμβούλιο.
3. Για την οριστική εκτίμηση συστήνονται Πρωτοβάθμιες και Δευτεροβάθμιες Επιτροπές.
4. Η Σύμβαση της Άγκυρας και η Συμφωνία των Αθηνών δεν εφαρμόζονται ποτέ.
5. Η κυβέρνηση Βενιζέλου διαπραγματεύεται δύο χρόνια, παρά την αρνητική στάση των προσφύγων.
6. Τον Οκτώβριο του 1930 η συμφωνία ολοκληρώνεται με Σύμφωνο φιλίας, Πρωτόκολλο για τον περιορισμό των ναυτικών εξοπλισμών και Σύμβαση εμπορίου.

Τι άλλαξε

• Για μεγάλο διάστημα δεν υπάρχουν τριβές και δεν αμφισβητούνται τα σύνορα.
• Ο συμψηφισμός των περιουσιών προκαλεί θύελλα αντιδράσεων στους πρόσφυγες.
• Μέρος των προσφύγων απομακρύνεται από τους Φιλελευθέρους, που ηττώνται το 1932 και το 1933.

Πρόσωπα

Ελευθέριος Βενιζέλος

Επιδίωξε τη ρύθμιση των οικονομικών διαφορών και την αναγνώριση των συνόρων με την Τουρκία.

Εθνική Τράπεζα

Πλήρωσε την προκαταβολή της αποζημίωσης και παρακράτησε το 25% της.

Μικτή Επιτροπή

Ανέλαβε την εκτίμηση της αξίας των περιουσιών που εγκαταλείφθηκαν και στις δύο χώρες.

Όροι

Γενική Διεύθυνση Ανταλλαγής Πληθυσμών

Η υπηρεσία του Υπουργείου Γεωργίας που βοηθούσε την ελληνική αντιπροσωπεία στη Μικτή Επιτροπή.

Ανώτατο Συμβούλιο

Αναθεωρούσε τις αιτήσεις αποζημίωσης που κρίνονταν ανακριβείς.

Σύμβαση της Άγκυρας

Η συμφωνία του Ιουνίου 1925 που ρύθμιζε επίμαχα θέματα αλλά δεν εφαρμόστηκε.

Συμφωνία της Άγκυρας

Το οικονομικό σύμφωνο των δύο χωρών, που υπογράφηκε στις 10 Ιουνίου 1930.

Σύμβαση εμπορίου, εγκατάστασης και ναυτιλίας

Επέτρεψε στους υπηκόους κάθε κράτους να ταξιδεύουν ή να εγκαθίστανται, με περιορισμούς, στο άλλο.

συμψηφισμός

Η εξίσωση των ελληνικών και των μουσουλμανικών ανταλλάξιμων περιουσιών το 1930.