Κατά Φίλωνος §§ 5-7: η πρόθεση

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

1. § 5: δίκαιο είναι να βουλεύονται για την πόλη μόνο όσοι είναι πολίτες και το επιθυμούν κιόλας· ο βουλευτής χρειάζεται και τυπικά και ουσιαστικά προσόντα.
2. Για αυτούς έχει μεγάλη σημασία αν η πόλη ευτυχεί ή δυστυχεί, γιατί θεωρούν υποχρέωσή τους να μετέχουν στις συμφορές της όπως στα αγαθά της.
3. § 6: αντίθετα, όσοι είναι πολίτες από καταγωγή αλλά νομίζουν ότι πατρίδα είναι όπου ζουν άνετα, εύκολα θυσιάζουν το κοινό καλό για το ιδιωτικό κέρδος.
4. Για αυτούς πατρίδα δεν είναι η πόλη αλλά η περιουσία τους· το βιβλίο τονίζει την αντίθεση «φύσει / γνώμῃ».
5. § 7: ο κατήγορος δηλώνει τη θέση του: θα δείξει ότι ο Φίλων προτίμησε την προσωπική του ασφάλεια από τον κοινό κίνδυνο.
6. Η πρόθεση στηρίζει έναν συλλογισμό: για βουλευτής χρειάζεται πολιτική συνείδηση· ο Φίλων θα φανεί ότι δεν τη διαθέτει· άρα πρέπει να απορριφθεί.

Πρόσωπα

ο κατήγορος

προαναγγέλλει τι θα αποδείξει

Φίλων

κατηγορείται ότι προτίμησε την ασφάλειά του

οἱ φύσει πολῖται

οι γνήσιοι, από καταγωγή, πολίτες

Όροι

πρόθεση

μέρος του λόγου: τι θα αποδειχθεί

πρὸς τῷ εἶναι

εκτός από το ότι είναι

τὰ διαφέροντα

εδώ: το ενδιαφέρον, τα συμφέροντα

εὖ πράττω

ευτυχώ

ἀνεπιτηδείως πράττω

δυστυχώ

παρίημι

παραμελώ, αφήνω κατά μέρος

περὶ πλείονος ποιοῦμαι

προτιμώ, εκτιμώ περισσότερο

κρεῖττον

εδώ: συμφερότερο

φύσει μέν, γνώμῃ δέ

πολίτης στην καταγωγή, όχι στη σκέψη

πᾶσα γῆ πατρίς

πατρίδα όπου ζω άνετα

ἴδιον κέρδος

το προσωπικό όφελος

κοινὸν ἀγαθόν

το καλό όλης της πόλης

παραγωγικός συλλογισμός

από γενική θέση σε ειδικό συμπέρασμα