Απόσπασμα από το τελευταίο κεφάλαιο του «Κατάδικου» (1919) του Κωνσταντίνου Θεοτόκη: ο φονιάς Πέτρος Πέπονας μπαίνει στη φυλακή όπου εκτίει ισόβια ο αθώος Τουρκόγιαννος, ομολογεί το έγκλημα, κι εκείνος αναλαμβάνει την ενοχή για να μείνει ευτυχισμένη η γυναίκα που λατρεύει.
Β΄ Λυκείου · Λογοτεχνία · Ενοτητα 1 · 20 λεπτά
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Ο «Κατάδικος» είναι εκτεταμένο αφήγημα του 1919· το απόσπασμα προέρχεται από το τελευταίο, 15ο κεφάλαιο.
Φθινόπωρο στην αυλή της φυλακής· ο Τουρκόγιαννος έχει γεράσει, αλλά μένει ήρεμος και διδάσκει στους άλλους για την καλοσύνη και τη μετάνοια.
Ο Πέτρος έρχεται για έξι μήνες, επειδή εμπόδισε μια σύλληψη χωρικού για χρέη, και καυχιέται για τη δύναμη και την ευτυχία του.
Οι κρατούμενοι, κυρίως ένας χλευαστής ισοβίτης, τον ρωτούν επίμονα αν σκότωσε ο Τουρκόγιαννος· ο Πέτρος κοιτάζει ασυναίσθητα το χέρι του.
Ο Τουρκόγιαννος τον αποκαλεί Ιούδα· ο Πέτρος, συντριμμένος από τη συνείδησή του, ομολογεί ότι έστησε καρτέρι και σκότωσε.
Ο Τουρκόγιαννος, σκεπτόμενος τη Μαργαρίτα και τα ορφανά, δηλώνει ότι εκείνος σκότωσε και ότι ο Πέτρος λέει ψέματα.
Αρνείται τη χάρη, γιατί δεν έχει πού να πάει· όταν η Μαργαρίτα έρχεται στα κάγκελα, την κοιτάζει μια στιγμή και ξαναμπαίνει κλαίγοντας στο κελί.
Σε ένα χωριό της Κέρκυρας ο Πέτρος Πέπονας ερωτεύεται τη Μαργαρίτα, γυναίκα του Γιώργη Αράθυμου. Ο υποταχτικός Τουρκόγιαννος, που τη λατρεύει κρυφά, τους παρακολουθεί και διώχνεται. Ο Γιώργης βρίσκεται δολοφονημένος, ο Τουρκόγιαννος καταδικάζεται σε ισόβια και ο Πέτρος παντρεύεται τη Μαργαρίτα.
Τι γίνεται στο απόσπασμα του βιβλίου;
Ο Πέτρος φυλακίζεται για έξι μήνες και βρίσκει στη φυλακή τον Τουρκόγιαννο. Πιεσμένος από τις ερωτήσεις των κρατουμένων και από τη συνείδησή του ομολογεί ότι σκότωσε τον Αράθυμο. Ο Τουρκόγιαννος όμως λέει ότι ο φονιάς είναι εκείνος, για να μη μάθει τίποτα η Μαργαρίτα, και αρνείται τη χάρη.
Ποιες δύο ηθικές στάσεις συγκρούονται στο απόσπασμα;
Του Τουρκόγιαννου, που πιστεύει ότι ευτυχία έχουν όσοι κάνουν το καλό ή μετανιώνουν, και του Πέτρου, που πιστεύει στην ευτυχία του δυνατού που επιβάλλει τη θέλησή του. Τελικά επικρατεί η πρώτη, αφού ο Πέτρος λυγίζει και ομολογεί.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.