Ο πολιτισμός

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Το βιβλίο δεν αντιγράφεται: άνοιξέ το παραπάνω.

Τι έγινε

1. Ο φοινικικός πολιτισμός δεν έχει καθαρά δικά του γνωρίσματα· διαμορφώθηκε από τις επιρροές που δέχτηκαν οι Φοίνικες μέσα από το εμπόριό τους.
2. Οι θεοί τους συνδέονταν με τη φύση και είχαν τοπικό χαρακτήρα· κάθε πόλη είχε θεό προστάτη. Σε μεγάλο κίνδυνο κατέφευγαν και σε ανθρωποθυσίες.
3. Η ανάγκη του εμπορίου και της αλληλογραφίας οδήγησε στο αλφάβητο, όπου κάθε σύμβολο αποδίδει έναν ήχο· οι Έλληνες το υιοθέτησαν και το προσάρμοσαν.
4. Ξεχώρισαν στη ναυπηγική και στο θαλάσσιο εμπόριο· από τα μέσα της 2ης χιλιετίας π.Χ. ίδρυαν αποικίες και ως τον 8ο αι. π.Χ. απλώθηκαν σε όλη τη Μεσόγειο.
5. Ίσως έφτασαν ως τα Βρετανικά νησιά και τη Βαλτική, και τον 6ο αι. π.Χ. πιθανότατα έκαναν τον περίπλου της Αφρικής με εντολή του φαραώ Νεκώ.
6. Η τέχνη τους συνδύαζε θέματα από την Αίγυπτο, τη Μεσοποταμία και το Αιγαίο.

Πρόσωπα

Βάαλ

ο θεός της καταιγίδας, που λατρευόταν σχεδόν σε όλες τις πόλεις της Φοινίκης και της Συρίας

Μελκάρτ

κύριος θεός της Τύρου, που ο Ηρόδοτος τον ταυτίζει με τον Ηρακλή

Αστάρτη και Εσμούν

οι κύριοι θεοί της Βύβλου

Νεκώς

φαραώ της Αιγύπτου που, κατά τον Ηρόδοτο, έστειλε Φοίνικες να περιπλεύσουν την Αφρική

Ηρόδοτος

αρχαίος ιστορικός· γράφει ότι οι Φοίνικες του Κάδμου δίδαξαν τα γράμματα στους Έλληνες

Όροι

αλφάβητο

το σύνολο των φοινικικών συμβόλων γραφής, από τα δύο πρώτα, άλφα και βήτα· κάθε σύμβολο αποδίδει έναν ήχο

φοινικικά γράμματα

το όνομα που έδωσαν οι Ίωνες στα γράμματα που έμαθαν από τους Φοίνικες

Καρχηδόνα

φοινικική αποικία στη βόρεια Αφρική, από το δεύτερο μισό του 8ου αι. π.Χ.

Κασσιτερίδες νήσοι

το όνομα που έδιναν οι αρχαίοι Έλληνες στα Βρετανικά νησιά

Ηράκλειες στήλες

το στενό του Γιβραλτάρ

Λιβύη

το όνομα της Αφρικής στο κείμενο του Ηροδότου