απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
3.2

All that Jazz!

Η τζαζ γεννήθηκε στη Νέα Ορλεάνη στα τέλη του 19ου αιώνα και σε λίγες δεκαετίες άλλαξε πολλές μορφές. Η ενότητα περνά από τα χαρακτηριστικά της και τα στυλ της, από το ράγκταϊμ ως τη φρι τζαζ, με τους βασικούς της μουσικούς.

Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥΜΟΥΣΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ 315 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Η τζαζ προέρχεται από τη μουσική των Αφρικανών σκλάβων και των στρατιωτικών μπαντών των αποίκων· ξεκίνησε με εμβατήρια παιγμένα σε αφρικανικό ύφος.
  2. Ράγκταϊμ: το αριστερό χέρι κρατά σταθερό 2/4 με μπάσο και συγχορδίες και το δεξί παίζει συγκοπτόμενη μελωδία.
  3. Ντίξιλαντ: μελωδικό τμήμα (τρομπέτα, κλαρινέτο, τρομπόνι) και ρυθμικό τμήμα (πιάνο, μπάντζο, τύμπανα, τούμπα ή μπάσο)· η πρώτη ηχογράφηση τζαζ έγινε το 1917.
  4. Σουίνγκ: χορευτική τζαζ για μεγάλη ορχήστρα (big band), ενδιάμεσος σταθμός ανάμεσα στην παραδοσιακή και τη μοντέρνα τζαζ.
  5. Μπίμποπ: μικρά σύνολα τεσσάρων ως έξι μουσικών, σύνθετες αρμονίες, πολύς αυτοσχεδιασμός, μουσική όχι για χορό.
  6. Κουλ τζαζ: πιο ήρεμη και εκλεπτυσμένη, με επιρροές από Στραβίνσκι και Ντεμπισί· ο Μάιλς Ντέιβις στηρίζεται στην τροπικότητα.
  7. Φρι τζαζ: πολλή διαφωνία και ομαδικός αυτοσχεδιασμός, με όλους να αυτοσχεδιάζουν μαζί.
  8. Κλασικοί συνθέτες όπως ο Ντεμπισί, ο Στραβίνσκι και ο Μπεργκ έβαλαν στοιχεία τζαζ στα έργα τους.

Πρόσωπα

Σκοτ Τζόπλιν
ο πιο γνωστός μουσικός του ράγκταϊμ
Λούις Άρμστρονγκ
τρομπετίστας, ο «πρεσβευτής» της τζαζ
Ντιουκ Έλινγκτον
συνθέτης, τζαζ για μεγάλη ορχήστρα
Μπένι Γκούντμαν
κλαρινετίστας, ο «Βασιλιάς του Swing»
Ντίζι Γκιλέσπι
τρομπετίστας του μπίμποπ
Τσάρλι Πάρκερ
σαξοφωνίστας (άλτο) του μπίμποπ
Μάιλς Ντέιβις
τρομπετίστας, «The Birth of the Cool»
Γκιλ Έβανς
πιανίστας και συνθέτης της κουλ τζαζ
Όρνετ Κόλμαν
σαξοφωνίστας της φρι τζαζ
Γούντι Χέρμαν
τζαζίστας, του γράφτηκε το «Ebony Concerto»
Φιλίπ Καρλ
διευθυντής του «Jazz Magazine»

Όροι

φόρμα μπλουζ
κύριο θέμα, συνήθως 12 μέτρων
μπαλάντα
φόρμα της τζαζ, συνήθως 32 μέτρων
Νέα Ορλεάνη
η πόλη όπου γεννήθηκε η τζαζ
ράγκταϊμ
πιάνο με συγκοπές, γύρω στο 1890
ragging
η συγκοπτόμενη μελωδία του δεξιού χεριού
ντίξιλαντ
στυλ του 1917 με 1920, από τη Νέα Ορλεάνη
μελωδικό τμήμα
τρομπέτα, κλαρινέτο, τρομπόνι
ρυθμικό τμήμα
μπάντζο, πιάνο, τύμπανα, μπάσο
σουίνγκ
χορευτική τζαζ μεγάλων ορχηστρών
big band
μεγάλη ορχήστρα τζαζ
μπίμποπ
μικρά σύνολα, πολύς αυτοσχεδιασμός
κουλ τζαζ
ήρεμη, εκλεπτυσμένη τζαζ του '50
τροπικότητα
συγχορδίες διαλεγμένες για τον ήχο τους
φρι τζαζ
πειραματική τζαζ του '60 με διαφωνίες
ομαδικός αυτοσχεδιασμός
όλοι αυτοσχεδιάζουν ταυτόχρονα
scat singing
φωνητικός αυτοσχεδιασμός σε συλλαβές
άσιντ τζαζ
ρεύμα της τζαζ μετά το 1960

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Χρονογραμμή · Κρεμάλα · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Ποια είναι τα βασικά χαρακτηριστικά της τζαζ;

Χρησιμοποιεί εκτός από τις μείζονες και ελάσσονες κλίμακες και πολλές άλλες, μαζί με ευρωπαϊκές αρμονίες. Οι ρυθμοί είναι σύνθετοι, συνήθως σε 2/4 ή 4/4, και τα όργανα παίζουν σαν να τραγουδούν. Οι δύο βασικές φόρμες είναι το μπλουζ (12 μέτρα) και η μπαλάντα (32 μέτρα).

Πώς εξελίχθηκε η τζαζ;

Πρώτα ήρθε το ράγκταϊμ (γύρω στο 1890), μετά το ντίξιλαντ (1917 με 1920), το σουίνγκ των μεγάλων ορχηστρών (1935 με 1945), το μπίμποπ των μικρών συνόλων στη δεκαετία του '40, η κουλ τζαζ στη δεκαετία του '50 και η φρι τζαζ στη δεκαετία του '60. Μετά ακολούθησαν η άβανγκαρντ, η λάτιν και η άσιντ τζαζ.

Τι είναι το scat singing;

Είναι φωνητικός αυτοσχεδιασμός πάνω σε συλλαβές χωρίς νόημα. Έγινε γνωστό με τον Λούις Άρμστρονγκ και έγινε μια σημαντική τάση της τζαζ.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.