Πνευματική ζωή, Γράμματα και Τέχνες στην Ελλάδα τον 19ο αιώνα
Στην Ελλάδα του 19ου αιώνα η πνευματική ζωή στρέφεται στο χτίσιμο μιας κοινής εθνικής ταυτότητας: ιστορία της συνέχειας, λαογραφία, γλωσσικό ζήτημα. Στα Γράμματα ξεχωρίζουν ο Σολωμός, η γενιά του 1880 και ο Παλαμάς, και στις Τέχνες η σχολή του Μονάχου και ο νεοκλασικισμός.
Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥΙΣΤΟΡΙΑΕΝΟΤΗΤΑ 2615 ΛΕΠΤΑ
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Κύριος στόχος της πνευματικής ζωής είναι μια εθνική ταυτότητα κοινή για όλο τον ελληνισμό.
Απέναντι στον Φαλμεράιερ, ο Ζαμπέλιος και ο Παπαρρηγόπουλος υποστηρίζουν τη συνέχεια του ελληνισμού και το τριμερές σχήμα· ο Νικόλαος Πολίτης θεμελιώνει τη λαογραφία.
Το Πανεπιστήμιο (1837) έχει και «αποστολή»: να μορφώσει εθνικά τους φοιτητές από τις αλύτρωτες περιοχές.
Ο δημοτικισμός του Ψυχάρη ζητά τη δημοτική παντού· ακολουθούν τα Ευαγγελικά (1901) και τα Ορεστειακά (1903).
Ο Σολωμός γράφει τον Ύμνο εις την Ελευθερίαν, που με μουσική του Μάντζαρου γίνεται εθνικός ύμνος· γύρω του η Επτανησιακή Σχολή, και δίπλα ο Κάλβος, ο Βαλαωρίτης, ο Λασκαράτος.
Η Παλαιά Αθηναϊκή Σχολή (1830-1880) γράφει ρομαντικά στην καθαρεύουσα (Σούτσοι, Ραγκαβής)· στην πεζογραφία ο Ροΐδης, ο Καλλιγάς, ο Βικέλας.
Η γενιά του 1880 φέρνει απλότητα: Παλαμάς στην ποίηση, Βιζυηνός και Παπαδιαμάντης στο διήγημα.
Ζωγραφική με πρότυπο τη σχολή του Μονάχου (Λύτρας, Βολανάκης, Γύζης), γλυπτική με τον Χαλεπά, και νεοκλασική αρχιτεκτονική (Χάνσεν, Γκέρτνερ, Τσίλερ, Κλεάνθης, Καυταντζόγλου).
Πώς απάντησαν οι Έλληνες ιστορικοί στον Φαλμεράιερ;
Ο Φαλμεράιερ έγραφε ότι οι Έλληνες της εποχής του ελάχιστα συνδέονταν με τους αρχαίους. Ο Σπυρίδων Ζαμπέλιος και ο Κωνσταντίνος Παπαρρηγόπουλος υποστήριξαν την αδιάκοπη συνέχεια του ελληνισμού, μελέτησαν το Βυζάντιο και καθιέρωσαν το τριμερές σχήμα: αρχαία, βυζαντινή, νεότερη ιστορία.
Τι ήταν ο δημοτικισμός;
Η οργανωμένη προσπάθεια να χρησιμοποιείται η δημοτική στα σχολεία, στις υπηρεσίες του κράτους και στα λογοτεχνικά έργα. Πρωτεργάτης ο Γιάννης Ψυχάρης με Το ταξίδι μου (1888). Οι αντιδράσεις έφτασαν σε αιματηρά επεισόδια: τα Ευαγγελικά (1901) και τα Ορεστειακά (1903).
Τι ήταν η γενιά του 1880;
Νέοι λογοτέχνες που απέρριψαν τον ρομαντισμό της Παλαιάς Αθηναϊκής Σχολής και προτίμησαν την απλότητα. Το 1880 θεωρείται ορόσημο με τις συλλογές του Καμπά και του Δροσίνη· κύριος ποιητής ο Κωστής Παλαμάς, ενώ στο διήγημα ξεχώρισαν ο Βιζυηνός και ο Παπαδιαμάντης.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.