Γρηγόριος Ξενόπουλος, "Κάποια Χριστούγεννα"

Επιστολή του Γρηγόριου Ξενόπουλου (Αθήνα, 26 Δεκεμβρίου 1925) στους μικρούς αναγνώστες της «Διάπλασης των Παίδων»: θυμάται πώς, φοιτητής στην Αθήνα, γιόρταζε τα Χριστούγεννα την Πρωτοχρονιά, όταν του έφτανε το κομμάτι του από τη ζακυνθινή κουλούρα, και πώς αργότερα η κουλούρα δεν του άρεσε πια.

Β΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ 415 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Το βιβλίο δεν αντιγράφεται: άνοιξέ το παραπάνω.

Τι έγινε

Ο Ξενόπουλος ξεκινά με ένα αίνιγμα: κάποτε γιόρταζε τα Χριστούγεννα την Πρωτοχρονιά.
Περιγράφει τη ζακυνθινή κουλούρα που κόβουν στη Ζάκυνθο την παραμονή των Χριστουγέννων.
Φοιτητής στην Αθήνα, νοσταλγούσε το πατρικό τραπέζι και περίμενε το κομμάτι του, που έφτανε με δέμα την παραμονή της Πρωτοχρονιάς.
Όταν πέθανε ο πατέρας του, η μητέρα του σταμάτησε να κόβει κουλούρα και εκείνος της έστελνε κομμάτι από τη βασιλόπιτα της Αθήνας.
Χρόνια αργότερα έκοψε κουλούρα με τη μητέρα του στη Ζάκυνθο, αλλά δεν του άρεσε πια· προτιμούσε το τσουρέκι.
Καταλήγει ότι ο ίδιος είχε αλλάξει: όλα είναι συνήθεια και κάθε πράγμα ταιριάζει στον τόπο του.
Το στηρίζει με την ιστορία του μέλανα ζωμού των Σπαρτιατών και με ένα σατιρικό ποίημα του Ανδρέα Μαρτζώκη.

Πρόσωπα

Γρηγόριος Ξενόπουλος: Ζακυνθινός λογοτέχνης και θεατρικός συγγραφέας, διευθυντής της «Διάπλασης των Παίδων»· υπογράφει την επιστολή «Φαίδων»
η μητέρα του: μεγάλωσε στην Πόλη και γιόρταζε στη Ζάκυνθο «πολίτικη Πρωτοχρονιά»
Ανδρέας Μαρτζώκης: ποιητής που έγραψε το σατιρικό ποίημα «Ζακυθινός Μνηστήρας»

Όροι

καλαντάρι: ημερολόγιο
πομπή: τελετή
ζαφουράνα: ζαφορά, κρόκος, φυτό που καλλιεργείται για τις χρωστικές και φαρμακευτικές του ιδιότητες
εγκλιματίστηκα: συνήθισα στον νέο τρόπο ζωής
εφάμιλλο: ισοδύναμο, ισάξιο
Λάκαινες: Σπαρτιάτισσες
μέλας ζωμός: το φαγητό που εκθείαζαν οι Σπαρτιάτες, αλλά που οι ξένοι το έβρισκαν αηδία

ΠΑΙΞΕ ΤΟΚρεμάλα · Ζευγάρια με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Τι είναι η ζακυνθινή κουλούρα;

Χριστουγεννιάτικο ψωμί που κόβουν στη Ζάκυνθο την παραμονή, όπως τη βασιλόπιτα, με κομμάτι για τον καθένα και φλουρί. Είναι σιμιγδαλένιο, με λάδι, ζαφορά, σταφίδες, κουκουνάρια και μπαχαρικά, και κρούστα με σουσάμι και καρύδια.

Γιατί ο Ξενόπουλος γιόρταζε τα Χριστούγεννα την Πρωτοχρονιά;

Φοιτητής στην Αθήνα, δεν φανταζόταν Χριστούγεννα χωρίς το κομμάτι του από την κουλούρα του σπιτιού. Οι δικοί του του το έστελναν, αλλά το δέμα έφτανε την παραμονή της Πρωτοχρονιάς.

Γιατί ο Ξενόπουλος αναφέρει τον μέλανα ζωμό των Σπαρτιατών;

Οι Σπαρτιάτες τον εκθείαζαν, αλλά ένας επίσημος που τον δοκίμασε τον βρήκε αηδία, κι εκείνοι του απάντησαν ότι θα του άρεσε αν λουζόταν τακτικά στον Ευρώτα. Έτσι δείχνει ότι κάθε πράγμα ταιριάζει στον τόπο του.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.

Ακολούθησε Κοινοποίησε τη σελίδα