Πολιτικές, οικονομικές και κοινωνικές εξελίξεις από το 15ο ως το 18ο αι.
Το μάθημα παρουσιάζει τα ευρωπαϊκά κράτη από τον 15ο ως τον 18ο αιώνα: τους θρησκευτικούς πολέμους, την απολυταρχία στη Γαλλία και τον κοινοβουλευτισμό στην Αγγλία, το εμπόριο και τη Βιομηχανική Επανάσταση, και μια κοινωνία με μεγάλη ανισότητα στον πλούτο.
Β΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥΙΣΤΟΡΙΑΕΝΟΤΗΤΑ 715 ΛΕΠΤΑ
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Το βιβλίο δεν αντιγράφεται: άνοιξέ το παραπάνω.
ΧΡΟΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ 15ος έως 18ος αιώνας
Τι έγινε
Αναδύεται σιγά σιγά η ιδέα του έθνους κράτους. Οι ηγεμόνες καταπολεμούν ό,τι θεωρούν διασπαστικό, και οι προτεστάντες διώκονται.
Ο τριακονταετής πόλεμος (1618-1648) τελειώνει με τη Συνθήκη της Βεστφαλίας. Από τον 18ο αιώνα τα κράτη γίνονται πιο ανεκτικά στη θρησκεία.
Η κύρια αιτία των πολέμων είναι ο ανταγωνισμός για οικονομική ισχύ και υπεροχή, κυρίως ανάμεσα σε Αγγλία και Γαλλία. Οι Οθωμανοί αποτυγχάνουν να πάρουν τη Βιέννη (1529, 1683).
Στη Γαλλία η απολυταρχία κορυφώνεται με τον Λουδοβίκο ΙΔ΄, ενώ ο Διαφωτισμός (1688-1789) ζητά ριζικές αλλαγές ως τη Γαλλική Επανάσταση (1789).
Στην Αγγλία εμφύλιος, Κρόμβελ, Habeas Corpus (1679), Ένδοξη Επανάσταση (1688) και Διακήρυξη των Δικαιωμάτων (1689) φέρνουν τη συνταγματική μοναρχία.
Ο πληθυσμός αυξάνεται από τον 18ο αιώνα, η γεωργία βελτιώνεται και οι βιοτεχνίες γίνονται βιομηχανίες με μηχανές, γαιάνθρακα και ατμό.
Το ατλαντικό και το τριγωνικό εμπόριο ανθούν, ο μερκαντιλισμός εγκαταλείπεται σταδιακά, και από την Αγγλία ξεκινά η Βιομηχανική Επανάσταση.
Τι άλλαξε
Η αστική τάξη δυναμώνει και γίνεται κυρίαρχη δύναμη στη δυτική Ευρώπη, ενώ αγρότες και εργάτες ζουν σε άθλιες συνθήκες. Κύριο γνώρισμα της κοινωνίας είναι η άνιση κατανομή του πλούτου.
Πρόσωπα
Λουδοβίκος ΙΔ΄
βασιλιάς της Γαλλίας με τον οποίο η απολυταρχία φτάνει στο απόγειο· απαγόρευσε τον προτεσταντισμό το 1685
Όλιβερ Κρόμβελ
επικεφαλής των αντιμοναρχικών στην Αγγλία, κυβέρνησε δικτατορικά ως τον θάνατό του το 1659
Μποσυέ
συγγραφέας του παραθέματος που θεωρεί τον βασιλιά αντιπρόσωπο του Θεού
Τζον Λοκ
συγγραφέας του παραθέματος που θεωρεί τον λαό μόνο κυρίαρχο
Όροι
Συνθήκη της Βεστφαλίας
η συνθήκη του 1648 που τερμάτισε τον τριακονταετή πόλεμο
Διομολογήσεις
προνομιακές εμπορικές συμφωνίες ευρωπαϊκών χωρών με την Οθωμανική Αυτοκρατορία
απολυταρχία
η απόλυτη μοναρχία, όπου ο βασιλιάς ελέγχει όλη την κρατική δραστηριότητα
Habeas Corpus
ο αγγλικός νόμος περί Προσωπικής Ασφάλειας (1679) που θεμελίωνε τις ατομικές ελευθερίες
Ένδοξη Επανάσταση
η επανάσταση του 1688 στην Αγγλία που επέβαλε τη συνταγματική μοναρχία
μερκαντιλισμός ή προστατευτισμός
πολιτική που ενισχύει τις εξαγωγές και αποθαρρύνει τις εισαγωγές
τριγωνικό εμπόριο
εμπόριο σε τρεις φάσεις ανάμεσα σε Ευρώπη, Αφρική και Αμερική, με δούλους
εκμηχάνιση
η χρήση μηχανών στην παραγωγή
Βιομηχανική Επανάσταση
οι ραγδαίες αλλαγές του δεύτερου μισού του 18ου αιώνα στην οικονομία και την κοινωνία, που ξεκίνησαν από την Αγγλία
Ο πόλεμος (1618-1648) ανάμεσα σε προτεστάντες και ρωμαιοκαθολικούς, που πήρε πανευρωπαϊκές διαστάσεις, έληξε με τη Συνθήκη της Βεστφαλίας το 1648. Η συνθήκη σήμανε και τη συρρίκνωση της δύναμης του γερμανού αυτοκράτορα.
Τι ήταν το τριγωνικό εμπόριο;
Ήταν εμπόριο σε τρεις φάσεις: οι Ευρωπαίοι πήγαιναν μικροεμπορεύματα στην Αφρική, αγόραζαν εκεί σκλάβους, τους αντάλλαζαν στην Αμερική με αποικιακά προϊόντα όπως ζάχαρη και καφέ, και τα έφερναν στην Ευρώπη.
Γιατί η Αγγλία είχε διαφορετική πορεία από τη Γαλλία;
Στη Γαλλία η απολυταρχία έφτασε στο απόγειό της με τον Λουδοβίκο ΙΔ΄. Στην Αγγλία η εξουσία του βασιλιά είχε περιορισμούς: μετά τον εμφύλιο, το Habeas Corpus και την Ένδοξη Επανάσταση (1688) επικράτησαν η συνταγματική μοναρχία και ο κοινοβουλευτισμός.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.