απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ

Ανακεφαλαίωση

Ανακεφαλαίωση όλης της Οδύσσειας: η δομή του έπους στις 41 μέρες του, η σειρά των περιπετειών, ο χαρακτήρας του Οδυσσέα, ο ρόλος των θεών και οι βασικές ιδέες του έργου. Κλείνει με ποιήματα νεότερων ποιητών εμπνευσμένα από την Οδύσσεια.

Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥΟΔΥΣΣΕΙΑ 15 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Η δράση της Οδύσσειας κρατά 41 μέρες: Τηλεμάχεια (6 μέρες), εξωτερικός νόστος ως την άφιξη στην Ιθάκη, και εσωτερικός νόστος με την εκδίκηση και την αποκατάσταση (7 μέρες).
  2. Με χρονολογική σειρά, η περιπλάνηση κρατά δέκα χρόνια: περίπου δύο χρόνια ταξίδια και κίνδυνοι ώσπου να φτάσει στο νησί της Καλυψώς, πάνω από επτά χρόνια εκεί και 35 μέρες νόστου και εκδίκησης.
  3. Ο ποιητής αλλάζει τη σειρά: βάζει πρώτα την Τηλεμάχεια, αρχίζει από τη μέση και εγκιβωτίζει το παρελθόν στις διηγήσεις του Οδυσσέα στη Σχερία.
  4. Ο Οδυσσέας είναι πολύτροπος και πολυμήχανος, το φαίνεται στα τεχνάσματα, στις πλαστές ιστορίες και στους αναγνωρισμούς του. Πέτυχε τον νόστο και την εκδίκηση, αλλά δεν έσωσε τους συντρόφους του.
  5. Οι θεοί έχουν ανθρώπινη μορφή. Ο Δίας διατυπώνει στο πρώτο συμβούλιο την ηθική αρχή του έπους, η Αθηνά βοηθά τον ήρωα και ο Ποσειδώνας τον κυνηγά. Στο τρίτο συμβούλιο ο Δίας βάζει τέλος στην αυτοδικία με τη συμφιλίωση.
  6. Η φιλοξενία ξεχωρίζει ως θεσμός ανθρωπιάς. Η αφήγηση εναλλάσσει περιγραφή και δραματικό λόγο, και τα ονόματα συνοδεύονται από σταθερά επίθετα, τους λογότυπους.
  7. Ποιητές όπως ο Καβάφης, ο du Bellay, ο Καραβίας και ο Tennyson έκαναν τον Οδυσσέα και την Ιθάκη σύμβολα του ταξιδιού της ζωής, της νοσταλγίας και του ανθρώπου που δεν σταματά να αναζητά.

Τι άλλαξε

Πρόσωπα

Οδυσσέας
ο πολύτροπος ήρωας, σύμβολο του ανθρώπου
Τηλέμαχος
ο γιος, κεντρικός στην Τηλεμάχεια
Πηνελόπη
η φρόνιμη και πιστή σύζυγος
Δίας
ορίζει την ηθική αρχή και την τελική ειρήνη
Αθηνά
η προστάτιδα του Οδυσσέα
Ποσειδώνας
ο θεός που εμποδίζει τον νόστο
Ερμής
ο ψυχοπομπός αγγελιοφόρος των θεών
Μνηστήρες
οι αλαζόνες, οι κακοί της ιστορίας
Κ. Καβάφης
έγραψε το ποίημα «Ιθάκη»
A. Tennyson
Άγγλος ποιητής του ποιήματος «Οδυσσέας»

Όροι

Τηλεμάχεια
ραψωδίες α-δ, 1η ως 6η μέρα
εξωτερικός νόστος
από την Ωγυγία στην Ιθάκη, ε ως ν 209
εσωτερικός νόστος
εκδίκηση και αποκατάσταση, ν 210 ως ω
41 μέρες
η διάρκεια της δράσης του έπους
ποιητικό παρελθόν
όσα μαθαίνουμε από αναδρομική αφήγηση
ποιητικό παρόν
όσα συμβαίνουν μπροστά μας στο έπος
in medias res
η αφήγηση ξεκινά από τη μέση
εγκιβωτισμός
ιστορία μέσα σε ιστορία
πολύτροπος
πολυμήχανος, με πολλά τεχνάσματα
ανθρωπομορφισμός
οι θεοί μοιάζουν με ανθρώπους
ηθική αρχή
προειδοποίηση, ανυπακοή, τιμωρία
ανθρωποκεντρισμός
στο κέντρο ο αγώνας του ανθρώπου
ανθρωπισμός
βαθιά γνώση και σεβασμός του ανθρώπου
λογότυπος
σταθερό επίθετο που συνοδεύει ένα όνομα
φιλοξενία
ο πιο ανθρώπινος θεσμός του έπους
Ιθάκη (Καβάφης)
σύμβολο του στόχου που δίνει το ταξίδι

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Ποια είναι τα τρία μεγάλα μέρη της Οδύσσειας;

Η Τηλεμάχεια (1η-6η μέρα, ραψωδίες α-δ), όπου ο Τηλέμαχος παίρνει θάρρος και ψάχνει τον πατέρα του. Ο εξωτερικός νόστος (7η-34η μέρα, ε ως ν 209), από την Ωγυγία στην Ιθάκη μέσω Σχερίας. Και ο εσωτερικός νόστος (35η-41η μέρα, ν 210 ως ω), δηλαδή η εκδίκηση και η αποκατάσταση του ήρωα.

Τι είναι το ποιητικό παρελθόν και το ποιητικό παρόν του έπους;

Από τα δέκα χρόνια της περιπλάνησης, τα δύο χρόνια ως την Ωγυγία και τα επτά στο νησί της Καλυψώς είναι το ποιητικό παρελθόν: δεν τα ζούμε, τα ακούμε σε αναδρομική αφήγηση στη Σχερία. Οι τελευταίες μέρες του νόστου και της εκδίκησης είναι το ποιητικό παρόν, που το βλέπουμε να συμβαίνει.

Με ποια έννοια η Οδύσσεια είναι έπος ανθρωποκεντρικό και ανθρωπιστικό;

Ανθρωποκεντρικό γιατί βάζει στο κέντρο τον αγώνα του ανθρώπου, που συχνά τον βοηθούν και οι θεοί, και γιατί λέει «ναι» στην ανθρώπινη ζωή με όλα τα βάσανά της. Ανθρωπιστικό γιατί μελετά βαθιά τις σκέψεις και τα συναισθήματα των ανθρώπων και τιμά όσους αγαπούν τα ειρηνικά έργα και τον συνάνθρωπο.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.