Β.1

Οι λαοί και οι πολιτισμοί της Εγγύς Ανατολής

Στην Εποχή του Χαλκού αναπτύσσονται στη Μεσοποταμία, την Αίγυπτο, τη Μικρά Ασία και την Παλαιστίνη οι πρώτοι μεγάλοι πολιτισμοί. Σουμέριοι, Βαβυλώνιοι, Αιγύπτιοι, Χετταίοι, Φοίνικες και Εβραίοι αφήνουν γραφή, νόμους, μνημεία και θρησκευτικές ιδέες.

Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥΙΣΤΟΡΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ Β15 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

Οι Σουμέριοι της Μεσοποταμίας εφευρίσκουν τον τροχό, το άροτρο και τη σφηνοειδή γραφή και χτίζουν πόλεις όπως η Ουρ.
Η Βαβυλώνα ακμάζει με τον Χαμουραμπί, που αφήνει την αρχαιότερη σωζόμενη γραπτή νομοθεσία· οι Βαβυλώνιοι προάγουν την αστρονομία.
Το έπος του Γιλγαμές είναι το αρχαιότερο έπος και προηγείται των ομηρικών κατά μιάμιση χιλιετία.
Η Αίγυπτος είναι το πρώτο ενιαίο κράτος και περνά από Αρχαίο, Μέσο και Νέο Βασίλειο· ο Φαραώ θεωρείται θεϊκός και απόλυτος άρχοντας.
Οι Αιγύπτιοι είναι πολυθεϊστές, ταριχεύουν τους νεκρούς και γράφουν με ιερογλυφικά, που τα διάβασε ο Σαμπολιόν το 1822 με τη στήλη της Ροζέτας.
Οι Χετταίοι ιδρύουν στη Μικρά Ασία ισχυρό κράτος με πρωτεύουσα τη Χαττούσα, που διαλύεται από τους «λαούς της θάλασσας».
Οι Φοίνικες γίνονται ναυτικοί και έμποροι χωρίς ενιαίο κράτος και επινοούν αλφάβητο 22 συμφώνων.
Οι Εβραίοι, ο πρώτος μονοθεϊστικός λαός, εγκαθίστανται στην Παλαιστίνη και ιδρύουν κράτος με πρωτεύουσα την Ιερουσαλήμ.

Πρόσωπα

Χαμουραμπί: βασιλιάς της Βαβυλώνας, ο πρώτος γραπτός νόμος
Γιλγαμές: ήρωας βασιλιάς του σουμεριακού έπους
Σαμπολιόν: Γάλλος που διάβασε τα ιερογλυφικά το 1822
Μωυσής: οδηγεί τους Εβραίους έξω από την Αίγυπτο
Σαούλ, Δαβίδ, Σολομών: βασιλείς του εβραϊκού κράτους
Όσιρις: θεός του ήλιου και της βλάστησης
Άμον Ρα: ο θεός του ήλιου των Αιγυπτίων
Ίσις: θεά της γονιμότητας στην Αίγυπτο

Όροι

σφηνοειδής γραφή: η γραφή των Σουμερίων
Ουρ: η κυριότερη πόλη των Σουμερίων
Ζιγκουράτ: ναός και αστεροσκοπείο μαζί
Κώδικας Χαμουραμπί: νόμοι χαραγμένοι σε πέτρινη στήλη
Νινευί: κέντρο των Ασσυρίων στη βόρεια Μεσοποταμία
Φαραώ: ο τίτλος του ηγεμόνα της Αιγύπτου
πυραμίδες: γιγάντιοι τάφοι των Φαραώ
ιερογλυφικά: η γραφή των Αιγυπτίων
στήλη της Ροζέτας: ίδιο κείμενο σε τρεις γραφές
πάπυρος: φυτό του Νείλου, υλικό για χαρτί
μούμια: ταριχευμένος νεκρός
Χαττούσα: η πρωτεύουσα των Χετταίων
λαοί της θάλασσας: επιδρομείς που διέλυσαν τους Χετταίους
φοινικικό αλφάβητο: 22 σύμφωνα, πρόγονος του ελληνικού
μονοθεϊσμός: πίστη σε έναν μόνο θεό
Παλαιά Διαθήκη: το ιερό βιβλίο των Εβραίων

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Χρονογραμμή · Κρεμάλα · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Τι προσέφεραν οι Σουμέριοι στον πολιτισμό;

Εφηύραν τον τροχό, το άροτρο και τη σφηνοειδή γραφή, δούλεψαν τα μέταλλα και ίδρυσαν τις πρώτες οργανωμένες πόλεις, με σημαντικότερη την Ουρ. Γι' αυτό λέμε ότι με αυτούς αρχίζει ουσιαστικά η ιστορία.

Γιατί η Αίγυπτος λεγόταν «δώρον του Νείλου»;

Γιατί ο Νείλος, με τις τακτικές πλημμύρες του, έκανε τη γη γύρω του πολύ εύφορη. Ήταν ακόμη ο κύριος δρόμος επικοινωνίας της χώρας, και στις όχθες του φύτρωνε ο πάπυρος, από τον οποίο έφτιαχναν χαρτί, καλάθια και σχοινιά.

Ποια ήταν η μεγάλη προσφορά των Φοινίκων;

Επινόησαν ένα αλφάβητο με 22 σύμφωνα. Από την εξέλιξή του προήλθε το ελληνικό αλφάβητο. Ήταν επίσης δεινοί ναυτικοί και έμποροι, με κέντρα τη Βύβλο, τη Σιδώνα και την Τύρο.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.

Ακολούθησε Κοινοποίησε τη σελίδα