απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
8Β

Β. Η πεζογραφία

Η μεταπολεμική πεζογραφία: οι εμπειρίες του πολέμου, της Κατοχής και του Εμφυλίου ως υλικό του μυθιστορήματος, ο Καζαντζάκης και ο Ζορμπάς, οι πρωτοπόρες Λυμπεράκη και Κρανάκη, ο Ταχτσής, ο Τσίρκας, ο νεορεαλισμός και ο Σαμαράκης.

Α΄ Γυμνασίου · Ιστορία της Λογοτεχνίας · Ενοτητα 8Β · 15 λεπτά

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου ↗

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Ο Β΄ Παγκόσμιος αφήνει έναν κόσμο που φαίνεται χωρίς λογική· στην Ευρώπη κυριαρχεί ως το 1960 ο υπαρξισμός, και το μυθιστόρημα στρέφεται στην ιστορία.
  2. Στην Ελλάδα το υλικό των συγγραφέων είναι ο πόλεμος, η Κατοχή, η Αντίσταση και τα μετεμφυλιακά χρόνια· το ιστορικό μυθιστόρημα ερμηνεύει το παρόν μέσα από το παρελθόν.
  3. Ο Καζαντζάκης γνωρίζει διεθνή επιτυχία με τον Ζορμπά· τα μυθιστορήματά του ανανεώνουν τον κόσμο της ηθογραφίας και πολλά παραπέμπουν στον Εμφύλιο.
  4. Η Διδώ Σωτηρίου (Ματωμένα χώματα) και η Μαρία Ιορδανίδου (Λωξάνδρα) αναπαριστούν το παρελθόν της Μικρασίας και της Πόλης.
  5. Η Λυμπεράκη (Τα ψάθινα καπέλα) και η Κρανάκη (Contre-temps) ανοίγουν νέους δρόμους· ο Ταχτσής γράφει Το τρίτο στεφάνι.
  6. Ο Τσίρκας δίνει την τριλογία Ακυβέρνητες Πολιτείες, πολιτικό μυθιστόρημα με εσωτερικό μονόλογο.
  7. Νεορεαλιστές: ο Χατζής (Η φωτιά, Το τέλος της μικρής μας πόλης), ο Αλεξανδρόπουλος, ο Φραγκιάς· ο Σαμαράκης γράφει Το λάθος.
  8. Στη δεκαετία του 1950 εμφανίζονται ο Βασιλικός, ο Πλασκοβίτης, ο Καχτίτσης και αργότερα ο Χειμωνάς.

Πρόσωπα

Νίκος Καζαντζάκης
Κρητικός συγγραφέας του Αλέξη Ζορμπά
Διδώ Σωτηρίου
συγγραφέας των Ματωμένων χωμάτων
Μαρία Ιορδανίδου
συγγραφέας της Λωξάνδρας
Μαργαρίτα Λυμπεράκη
συγγραφέας των Ψάθινων καπέλων
Κώστας Ταχτσής
συγγραφέας του Τρίτου στεφανιού
Στρατής Τσίρκας
συγγραφέας των Ακυβέρνητων Πολιτειών
Δημήτρης Χατζής
νεορεαλιστής, συγγραφέας της Φωτιάς
Αντώνης Σαμαράκης
συγγραφέας του Λάθους και του Ζητείται ελπίς

Όροι

μεταπολεμική πεζογραφία
πεζογραφία μετά τον Β΄ Παγκόσμιο
υπαρξισμός
φιλοσοφικό ρεύμα ως το 1960 περίπου
νεορεαλισμός
ρεαλισμός κοντά στο ρεπορτάζ
πολιτικοποίηση
η λογοτεχνία παίρνει θέση στα πολιτικά
Οδύσσεια του Καζαντζάκη
ποίημα 33.333 στίχων
Αναφορά στον Γκρέκο
ποιητική αυτοβιογραφία του Καζαντζάκη
Ματωμένα χώματα
η Μικρασία με τη φωνή ενός αγρότη
Το τρίτο στεφάνι
αστικό μυθιστόρημα του 1962
Ακυβέρνητες Πολιτείες
τριλογία σε Ιερουσαλήμ, Κάιρο, Αλεξάνδρεια
Η φωτιά
το πρώτο αντιστασιακό πεζογράφημα
Το λάθος
μυθιστόρημα του Σαμαράκη (1965)
εσωτερικός μονόλογος
σκέψεις του ήρωα όπως κυλούν

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Χρονογραμμή · Κρεμάλα · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Ποια είναι τα μυθιστορήματα του Καζαντζάκη;

Ο βίος και η πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά (1946), Ο Χριστός ξανασταυρώνεται, Ο καπετάν Μιχάλης, Ο τελευταίος πειρασμός, Ο φτωχούλης του Θεού, Οι αδερφοφάδες και η Αναφορά στον Γκρέκο. Ο ίδιος θεωρούσε σημαντικότερο έργο του την Οδύσσεια των 33.333 στίχων.

Τι είναι ο νεορεαλισμός;

Κίνημα που άνθισε μετά τον Β΄ Παγκόσμιο πόλεμο, κοντά στη δημοσιογραφία και στο ρεπορτάζ, και θέλει να δείξει τη ζωή όπως ακριβώς είναι. Στην Ελλάδα συνδέθηκε με την πολιτικοποίηση της λογοτεχνίας και τον Εμφύλιο· νεορεαλιστές είναι ο Δημήτρης Χατζής και ο Αντρέας Φραγκιάς.

Γιατί το Λάθος του Σαμαράκη ξαναδιαβάστηκε το 1967;

Το μυθιστόρημα (1965) διαδραματίζεται σε μια φανταστική χώρα όπου ο φόβος ευνοεί την κατασκοπεία και προαναγγέλλεται πραξικόπημα. Όταν ήρθε η δικτατορία του 1967, πολλές λεπτομέρειες της πραγματικότητας έμοιαζαν με εκείνες του βιβλίου.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.