Η τραγωδία γεννήθηκε στην Αθήνα από τον διθύραμβο και τη λατρεία του Διονύσου και άκμασε μαζί με τη δημοκρατία. Η σελίδα εξηγεί την προέλευσή της, τους δραματικούς αγώνες, το θέατρο, τους συντελεστές, τη δομή της κατά τον Αριστοτέλη και την επιβίωσή της ως σήμερα.
Α΄ Γυμνασίου · Ιστορία Αρχαίας Γραμματείας · Ενοτητα Ι · 15 λεπτά
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Ο Αριστοτέλης λέει ότι η τραγωδία βγήκε από τους εξάρχοντες του διθυράμβου. Ο Αρίων έδωσε στον διθύραμβο έντεχνη μορφή, και ο Θέσπις πρόσθεσε τον πρώτο υποκριτή που συνομιλούσε με τον χορό.
Η τραγωδία άκμασε στην Αθήνα του 5ου αι. π.Χ. μαζί με τη δημοκρατία· παρουσιάζει τον ήρωα που συγκρούεται με τη Μοίρα, πάνω στο σχήμα ύβρις, άτη, δίκη. Τα θέματα είναι συνήθως μύθοι δεμένοι με την επικαιρότητα.
Σώζονται μόνο 32 τραγωδίες, από τον Αισχύλο 7, από τον Σοφοκλή 7 και από τον Ευριπίδη 18, από τις πάνω από 1.000 που γράφτηκαν.
Οι νέες τραγωδίες παίζονταν κυρίως στα Μεγάλα Διονύσια, σε αγώνες που οργάνωνε η πόλη: διαγωνίζονταν τρεις ποιητές με μια τετραλογία, πλούσιοι χορηγοί πλήρωναν τα έξοδα και δέκα κληρωμένοι κριτές έβγαζαν τους νικητές.
Το θέατρο είχε κοίλον για τους θεατές, ορχήστρα για τον χορό με τη θυμέλη στο κέντρο και σκηνή με λογείο, θεολογείο και μηχανήματα όπως το εκκύκλημα και ο γερανός.
Ο χορός από 12 έγινε 15 μέλη με τον Σοφοκλή και εκφράζει την κοινή γνώμη. Οι υποκριτές ήταν τρεις άνδρες με προσωπεία, που έπαιζαν όλους τους ρόλους.
Η πλοκή πρέπει να έχει περιπέτεια και αναγνώριση, ενώ η τραγική ειρωνεία δυναμώνει τη δραματικότητα.
Η τραγωδία επιβίωσε χάρη στους μελετητές από τον Αριστοτέλη ως τους Αλεξανδρινούς και στους Ρωμαίους ποιητές· σήμερα παίζεται σε όλο τον κόσμο και στην Ελλάδα στο Φεστιβάλ της Επιδαύρου.
Πρόσωπα
Αρίων
ποιητής από τη Μήθυμνα, «ευρετής του τραγικού τρόπου»
Από τον διθύραμβο. Ο Αρίων τον έκανε έντεχνο με χορευτές μεταμφιεσμένους σε Σατύρους, και ο Θέσπις έβαλε απέναντι στον χορό έναν υποκριτή που συνομιλούσε μαζί του. Ο Θέσπις έδωσε την πρώτη επίσημη παράσταση τραγωδίας στα Μεγάλα Διονύσια, το 534 π.Χ.
Ποια είναι τα μέρη της τραγωδίας;
Κατά τον Αριστοτέλη, τα κατά ποσόν μέρη είναι διαλογικά (πρόλογος, επεισόδια, έξοδος) και χορικά (πάροδος, στάσιμα). Τα κατά ποιόν μέρη είναι μύθος, ήθος, λέξις, διάνοια, μέλος και όψις.
Τι είναι η κάθαρση στην τραγωδία;
Κατά τον ορισμό του Αριστοτέλη, ο θεατής νιώθει έλεος για τον ήρωα που πάσχει και φόβο μήπως πάθει κάτι ανάλογο, και στο τέλος λυτρώνεται από αυτά τα πάθη. Βγαίνει έτσι πνευματικά και ηθικά καλύτερος.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.