απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
Ενότητα 9β

Η καταγωγή των Μακεδόνων - Η Ιωνική επανάσταση (περίληψη)

Βιβλίο V (Τερψιχόρη), σε περίληψη: οι Πέρσες υποτάσσουν τη Θράκη, ο Αλέξανδρος της Μακεδονίας αποδεικνύει στην Ολυμπία ότι είναι Έλληνας, και η Ιωνική επανάσταση (499-494 π.Χ.) ανοίγει τους περσικούς πολέμους.

Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥΗΡΟΔΟΤΟΣ ΕΝΟΤΗΤΑ 9Β15 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Το πέμπτο βιβλίο, με όνομα Τερψιχόρη, αρχίζει με την υποταγή της Θράκης από τον Πέρση στρατηγό Μεγάβαζο, μετά την ήττα του Δαρείου από τους Σκύθες.
  2. Όταν οι Πέρσες στρέφονται στη Μακεδονία, ξεχωρίζει ο νεαρός Αλέξανδρος (ο μετέπειτα Αλέξανδρος Α΄). Ο Ηρόδοτος τονίζει την ελληνική καταγωγή των Μακεδόνων, με το παράδειγμα των Ολυμπιακών Αγώνων.
  3. Η Ιωνική επανάσταση (499-494 π.Χ.) είναι για τον Ηρόδοτο έργο του Ιστιαίου, τυράννου της Μιλήτου, και του γαμπρού του Αρισταγόρα.
  4. Η Σπάρτη αρνείται βοήθεια· η Αθήνα και η Ερέτρια στέλνουν πλοία. Οι επαναστάτες κυριεύουν και καίνε τις Σάρδεις με το ιερό της Κυβήβης, αλλά νικιούνται στην Έφεσο και οι Αθηναίοι φεύγουν.
  5. Από τότε οι Πέρσες δικαιολογούν κάθε σκληρή πράξη τους με τη φωτιά στο ιερό, και ένας δούλος θυμίζει κάθε μέρα στον Δαρείο τους Αθηναίους.
  6. Η επανάσταση απλώνεται από τον Εύξεινο ως την Κύπρο, αλλά η Μίλητος πέφτει το 494 π.Χ. και ερημώνεται. Το 493 π.Χ. οι Πέρσες παίρνουν Χίο, Λέσβο και Τένεδο με «σαγήνευση».
  7. Η μεγαλύτερη παρέκβαση του βιβλίου είναι η ιστορία της Αθήνας από τον θάνατο του Πεισιστράτου ως την Ιωνική επανάσταση.

Πρόσωπα

Μεγάβαζος
Πέρσης στρατηγός, υποτάσσει τη Θράκη
Δαρείος
βασιλιάς των Περσών
Αλέξανδρος Α΄
βασιλιάς της Μακεδονίας, αγωνίστηκε στην Ολυμπία
Ιστιαίος
τύραννος της Μιλήτου, πρωταίτιος της επανάστασης
Αρισταγόρας
γαμπρός του Ιστιαίου, ζητά βοήθεια από την Αθήνα
Κυβήβη
η «Μεγάλη Μητέρα», το ιερό της κάηκε στις Σάρδεις
Πεισίστρατος
τύραννος της Αθήνας, από τον θάνατό του αρχίζει μια παρέκβαση

Όροι

Τερψιχόρη
η Μούσα που δίνει όνομα στο 5ο βιβλίο
Θράκη
υποτάσσεται από τους Πέρσες
Ολυμπιακοί Αγώνες
μόνο για Έλληνες αγωνιστές
βασιλικός οίκος του Άργους
η καταγωγή των Μακεδόνων βασιλιάδων
Ιωνική επανάσταση
499-494 π.Χ., αρχή των περσικών πολέμων
Μίλητος
κέντρο της επανάστασης, καταστράφηκε
Σάρδεις
κάηκαν από τους επαναστάτες
Έφεσος
εκεί ηττήθηκαν οι Ίωνες
Αθήνα και Ερέτρια
έστειλαν πλοία στους Ίωνες
«αρχή κακών»
έτσι λέει ο Ηρόδοτος τη βοήθεια
σαγήνευση
αιχμαλωσία ανθρώπων σαν με δίχτυ
Χίος, Λέσβος, Τένεδος
νησιά που πήραν οι Πέρσες το 493 π.Χ.
παρέκβαση
η ιστορία της Αθήνας μέσα στο 5ο βιβλίο

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Χρονογραμμή · Κρεμάλα · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Πώς απέδειξε ο Αλέξανδρος της Μακεδονίας ότι είναι Έλληνας;

Όταν θέλησε να τρέξει στους Ολυμπιακούς Αγώνες, κάποιοι αντίπαλοι ζήτησαν να αποκλειστεί ως μη Έλληνας. Εκείνος απέδειξε ότι η γενιά του ερχόταν από τους βασιλιάδες του Άργους, οι κριτές τον δέχτηκαν ως Έλληνα και αγωνίστηκε.

Γιατί η Ιωνική επανάσταση είναι σημαντική για τους περσικούς πολέμους;

Ήταν η αφορμή για τις εκστρατείες των Περσών κατά της Ελλάδας και το πρώτο κεφάλαιο της σύγκρουσης με τους Πέρσες. Η Αθήνα και η Ερέτρια έστειλαν πλοία στους Ίωνες και οι επαναστάτες έκαψαν τις Σάρδεις, μαζί και το ιερό της Κυβήβης.

Πώς κρίνει ο Ηρόδοτος την απόφαση των Αθηναίων να βοηθήσουν τους Ίωνες;

Τη θεωρεί λάθος και λέει ότι τα πλοία που στάλθηκαν έγιναν «αρχή κακών» για όλους τους Έλληνες, πιθανόν επειδή η επανάσταση δύσκολα θα πετύχαινε τότε. Επικρίνει και τους δύο πρωταίτιους, τον Ιστιαίο και τον Αρισταγόρα.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.