απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
7

Η Διαστολή και Συστολή του Νερού - Μια φυσική «Ανωμαλία»

Φύλλο εργασίας για την ανωμαλία της συστολής του νερού: ενώ τα σώματα συστέλλονται όταν ψύχονται, το νερό ανάμεσα σε 4 °C και 0 °C διαστέλλεται. Οι μαθητές το ελέγχουν με νερό και λάδι στην κατάψυξη και με θερμόμετρα σε διαφορετικά βάθη.

Α΄ Γυμνασίου · Φυσική · Ενοτητα 7 · 15 λεπτά

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου ↗

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Κατά κανόνα τα υλικά σώματα, σε όποια κατάσταση κι αν είναι, μεγαλώνουν σε όγκο όταν ζεσταίνονται και μικραίνουν όταν κρυώνουν.
  2. Το νερό που ψύχεται από τους 10 °C συστέλλεται ως τους 4 °C· από εκεί ως τους 0 °C διαστέλλεται: η «ανωμαλία συστολής».
  3. Πείραμα 1: καπάκια γεμάτα ως το χείλος με νερό και με λάδι μπαίνουν στην κατάψυξη· συγκρίνουμε την επιφάνεια και βάζουμε κάθε παγάκι στο δικό του υγρό.
  4. Πείραμα 2: δύο όμοια μπουκάλια γεμάτα ως πάνω, ένα με νερό κι ένα με λάδι, κλείνονται και μπαίνουν στην κατάψυξη.
  5. Πείραμα 3: σε δοχείο με νερό και περίπου 20 παγάκια κρεμάμε τρία θερμόμετρα σε διαφορετικά βάθη και μετά από δέκα λεπτά συγκρίνουμε τις ενδείξεις.
  6. Εφαρμογές: βράχοι που πέφτουν, και μια λίμνη καλοκαίρι και χειμώνα· γιατί δεν παγώνει όλη το χειμώνα.
  7. Συζητάμε με τα μόρια γιατί τα σώματα διαστέλλονται όταν ανεβαίνει η θερμοκρασία.

Όροι

διαστολή
αύξηση του όγκου με τη θέρμανση
συστολή
μείωση του όγκου με την ψύξη
ανωμαλία συστολής
το νερό διαστέλλεται από 4 °C ως 0 °C
4 °C
κάτω από εδώ το ψυχρό νερό διαστέλλεται
λεπτό σωληνάκι
η στάθμη του δείχνει αλλαγή όγκου
λάδι
υγρό σύγκρισης στην κατάψυξη
κλειστό μπουκάλι στην κατάψυξη
πείραμα 2 με νερό και λάδι
τρία θερμόμετρα σε βάθη
πάνω, μέση και πάτος του δοχείου
λίμνη τον χειμώνα
δεν παγώνει ολόκληρη
βράχοι στο έδαφος
φαινόμενο που εξηγεί το φύλλο
μόρια
θέσεις και κινήσεις εξηγούν τη διαστολή

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Τι είναι η ανωμαλία της συστολής του νερού;

Όταν ψύχουμε νερό, στην αρχή συστέλλεται όπως κάθε υγρό. Κάτω από τους 4 °C όμως αρχίζει να διαστέλλεται, αν και η θερμοκρασία του πέφτει. Αυτή η ασυνήθιστη συμπεριφορά από 4 °C ως 0 °C λέγεται ανωμαλία συστολής.

Τι κάνουν γενικά τα σώματα όταν θερμαίνονται;

Κατά κανόνα στερεά, υγρά και αέρια μεγαλώνουν σε όγκο με τη θέρμανση και μικραίνουν με την ψύξη. Εξαίρεση είναι το νερό ανάμεσα σε 0 °C και 4 °C.

Πώς ελέγχουμε τη συμπεριφορά του νερού με πείραμα;

Παγώνουμε νερό και λάδι σε γεμάτα καπάκια και σε κλειστά μπουκάλια και συγκρίνουμε τι γίνεται. Επίσης μετράμε με τρία θερμόμετρα τη θερμοκρασία σε διαφορετικά βάθη ενός δοχείου με νερό και παγάκια.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.