Ένα ποίημα του Νίκου Γκάτσου που βάζει δίπλα δίπλα τον παλιό όμορφο τόπο και τον σημερινό, με τα εργοστάσια και τα τσιμέντα. Στο τέλος ο ποιητής λέει στην Περσεφόνη να μείνει κάτω από τη γη.
Γ΄ Δημοτικού · Λογοτεχνία · Ενοτητα 1 · 10 λεπτά
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Το ποίημα έχει τρεις στροφές που αρχίζουν με τον παλιό τόπο και τελειώνουν με το «τώρα».
Πρώτη στροφή: εκεί που φύτρωναν αγριόχορτα και κυκλάμινα, τώρα πουλάνε τσιμέντα και τα πουλιά πεθαίνουν στο καμίνι του εργοστασίου.
Δεύτερη στροφή: εκεί που οι μύστες πήγαιναν με σεβασμό στον ναό, τώρα οι τουρίστες πετάνε αποτσίγαρα και πάνε να δουν το διυλιστήριο.
Τρίτη στροφή: εκεί που η θάλασσα και τα κοπάδια ήταν ευλογία, τώρα φορτηγά κουβαλούν σίδερα στα ναυπηγεία.
Η τελευταία μικρή στροφή λέει στην Περσεφόνη να κοιμηθεί στη γη και να μη βγει ποτέ ξανά.
Στους στίχους υπάρχει ομοιοκαταληξία, π.χ. μέντα με τσιμέντα.
Πρόσωπα
Περσεφόνη
θεά που ζει κάτω από τη γη
Πλούτωνας
ο θεός που άρπαξε την Περσεφόνη
Νίκος Γκάτσος
ο ποιητής (1911-1992)
Μάνος Χατζιδάκις
ο συνθέτης που το έκανε τραγούδι
Όροι
εφιάλτης
πολύ άσχημο, τρομακτικό όνειρο
φλησκούνι
αρωματικό αγριόχορτο, σαν δυόσμος
κυκλάμινο
μικρό ροζ αγριολούλουδο
υψικάμινος
μεγάλο καμίνι εργοστασίου
μύστες
όσοι έπαιρναν μέρος σε ιερή τελετή
τελεστήριο
ο ναός όπου γίνονταν οι τελετές
διυλιστήριο
εργοστάσιο που καθαρίζει πετρέλαιο
βέλασμα
η φωνή του προβάτου
ναυπηγείο
εκεί που φτιάχνουν πλοία
έλασμα
λεπτό φύλλο από σίδερο
αρπαγή της Περσεφόνης
ο μύθος: ο Πλούτωνας την παίρνει
μελοποιώ
βάζω μουσική σε ένα ποίημα
στροφή
ομάδα στίχων του ποιήματος
ομοιοκαταληξία
στίχοι που τελειώνουν με ίδιο ήχο
αντίθεση
το παλιό μπροστά στο καινούριο
Εξάσκηση
Συχνές απορίες
Τι συγκρίνει το ποίημα;
Σε κάθε στροφή ο ποιητής θυμάται πώς ήταν ο τόπος παλιά, με αγριολούλουδα, ιερές τελετές και καθαρή θάλασσα. Αμέσως μετά δείχνει τι έγινε τώρα: τσιμέντα, εργοστάσια, σκουπίδια και φορτηγά.
Γιατί ο ποιητής λέει στην Περσεφόνη να μη βγει;
Η Περσεφόνη στον μύθο ζει κάτω από τη γη και βγαίνει την άνοιξη. Ο ποιητής δεν θέλει να δει πόσο άσχημος έγινε ο τόπος, γι' αυτό της λέει να μείνει κοιμισμένη στην αγκαλιά της γης.
Ποιος έκανε το ποίημα τραγούδι;
Ο Μάνος Χατζιδάκις το μελοποίησε. Γι' αυτό μια δραστηριότητα του βιβλίου ζητά να το ακούσουμε και να το τραγουδήσουμε σε δύο ομάδες.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.