Μια σύνοψη της γραμματικής των πρώτων ενοτήτων: σημεία στίξης, άρθρα, τελικό -ν, κλίση ουσιαστικών, επίθετα, το ρήμα «είμαι» και ρήματα σε -ω και -ομαι, με κανόνες ορθογραφίας.
Γ΄ Δημοτικού · Γλώσσα · Ενοτητα 6 · 15 λεπτά
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Τελεία, κόμμα, ερωτηματικό και αποσιωπητικά: πότε μπαίνει το καθένα.
Απόστροφος: μπαίνει στη θέση γράμματος που χάθηκε στην αρχή ή στο τέλος της λέξης.
Οριστικό άρθρο (ο, η, το) και αόριστο (ένας, μία, ένα)· «της» για μία, «τις» για πολλές.
Κανόνας του τελικού -ν και κεφαλαίο στα κύρια ονόματα.
Κλίση ουσιαστικών: ο άνθρωπος, η θάλασσα, το θρανίο, σε ενικό και πληθυντικό και στις τέσσερις πτώσεις.
Τα ουδέτερα σε -ο γράφονται με όμικρον και σε -ι με γιώτα (εκτός από βράδυ, δάκρυ, δίχτυ)· η γενική πληθυντικού τελειώνει σε -ων.
Επίθετα σε τρία γένη και ορθογραφία των -ικος, -ιμος, -ινος.
Το «είμαι» και ο ενεστώτας των ρημάτων σε -ω και -ομαι, με κανόνες για -ετε, -ίζω, -ώνω.
Όροι
τελεία (.)
στο τέλος της πρότασης
ερωτηματικό (;)
στο τέλος μιας ερώτησης
οριστικό άρθρο
ο, η, το
αόριστο άρθρο
ένας, μία, ένα
ονομαστική
απαντά στο ποιος; ποια; ποιο;
γενική
απαντά στο ποιανού; ποιανής;
αιτιατική
απαντά στο τι; ποιον;
κλητική
με αυτή φωνάζουμε κάποιον: άνθρωπε!
ουδέτερα σε -ι
με γιώτα, εκτός: βράδυ, δάκρυ, δίχτυ
γενική πληθυντικού
τελειώνει πάντα σε -ων
επίθετα σε -ικος
με ι, εκτός: θηλυκός, δανεικός
επίθετα σε -ινος
με ι, εκτός: φωτεινός, σκοτεινός
ρήματα σε -ίζω
με ι, εκτός: δανείζω, δακρύζω
ρήματα σε -ώνω
με ω: ανακυκλώνω
-ουμε, -ετε
καταλήξεις πληθυντικού με ε
εγώ είμαι
εσύ είσαι, αυτός είναι
Εξάσκηση
Συχνές απορίες
Πώς γράφονται τα επίθετα σε -ικος, -ιμος, -ινος;
Με γιώτα, π.χ. ευγενικός, νόστιμος, ξύλινος. Υπάρχουν όμως εξαιρέσεις, όπως θηλυκός, έτοιμος, άσχημος, φωτεινός και σκοτεινός.
Πώς γράφονται οι καταλήξεις των ρημάτων στον πληθυντικό;
Στο α΄ και στο β΄ πρόσωπο του πληθυντικού η κατάληξη γράφεται με -ε: δένουμε, δένετε, δενόμαστε, δένεστε.
Ποιοι κανόνες ισχύουν για τα ρήματα σε -ίζω και -ώνω;
Τα ρήματα σε -ίζω γράφονται με γιώτα (εξαιρέσεις: δανείζω, δακρύζω, αθροίζω) και τα ρήματα σε -ώνω με ωμέγα. Το γράμμα αυτό μένει και στις λέξεις της ίδιας οικογένειας: ποτίζω, πότισμα.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.