Ενότητα Β, Κεφ. 3

Η ελληνική πολιτεία προστατεύει τα δικαιώματά μας

Στην Ελλάδα το Σύνταγμα και οι νόμοι προστατεύουν τα δικαιώματα, που χωρίζονται σε ατομικά, κοινωνικά και πολιτικά. Όταν η διοίκηση τα θίγει, οι πολίτες απευθύνονται στις ανεξάρτητες αρχές, όπως ο Συνήγορος του Πολίτη.

Ε΄ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Β, ΚΕΦ. 315 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

Στην Ελλάδα, όπως και αλλού, το Σύνταγμα και οι νόμοι φυλάνε τα δικαιώματα.
Τα δικαιώματα των ξένων προστατεύονται από διεθνείς συμβάσεις και από το Σύνταγμα, που απαγορεύει διακρίσεις λόγω καταγωγής, γλώσσας ή θρησκείας.
Ατομικά δικαιώματα: προσωπική ελευθερία και ασφάλεια, άσυλο κατοικίας, ισότητα, θρησκευτική ελευθερία, ιδιοκτησία, ελευθερία του τύπου.
Κοινωνικά δικαιώματα: εκπαίδευση, εργασία, προστασία της μητρότητας, της υγείας και του περιβάλλοντος, κοινωνική ασφάλιση, κατοικία.
Πολιτικά δικαιώματα: να εκλέγω και να εκλέγομαι, να ιδρύω ή να μπαίνω σε κόμματα, να διορίζομαι σε δημόσια θέση, να γίνομαι ένορκος.
Μερικές φορές η διοίκηση, δηλαδή υπουργεία, δήμοι και οργανισμοί κοινής ωφέλειας, θίγει τα δικαιώματα των πολιτών.
Γι' αυτό η πολιτεία δημιούργησε τις ανεξάρτητες αρχές. Ο καθένας μπορεί να ζητήσει τη βοήθειά τους, και καμιά φορά παρεμβαίνουν μόνες τους.
Παράδειγμα: ο Συνήγορος του Πολίτη ερεύνησε τα κακά πεζοδρόμια μιας πόλης και ζήτησε από τις αρμόδιες υπηρεσίες επισκευές, ράμπες και ελέγχους για το παράνομο παρκάρισμα.

Όροι

Σύνταγμα: ο βασικός νόμος του κράτους
ατομικά δικαιώματα: ελεύθερη ανάπτυξη του καθενός
κοινωνικά δικαιώματα: παροχές που οφείλει το κράτος
πολιτικά δικαιώματα: συμμετοχή στην εξουσία του κράτους
άσυλο κατοικίας: κανείς δεν μπαίνει στο σπίτι μας άδικα
ελευθερία του τύπου: οι εφημερίδες γράφουν ελεύθερα
ισότητα: όλοι ίσοι απέναντι στον νόμο
ένορκος: πολίτης που κρίνει μαζί με δικαστές
διοίκηση: υπουργεία, δήμοι, δημόσιες υπηρεσίες
ανεξάρτητη αρχή: προστατεύει τους πολίτες από τη διοίκηση
Συνήγορος του Πολίτη: ανεξάρτητη αρχή για τα δικαιώματα
Συνήγορος του Παιδιού: προστατεύει τα δικαιώματα του παιδιού
Ε.Σ.Ρ.: Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης
καταγγελία: αναφορά ότι παραβιάστηκε ένα δικαίωμα
διάκριση: άδικη διαφορετική μεταχείριση

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Ποια είναι η διαφορά ατομικών, κοινωνικών και πολιτικών δικαιωμάτων;

Τα ατομικά προστατεύουν την ελεύθερη ανάπτυξη του καθενός, όπως η ισότητα και η θρησκευτική ελευθερία. Τα κοινωνικά είναι όσα οφείλει να μας δίνει το κράτος, όπως η εκπαίδευση. Τα πολιτικά μάς επιτρέπουν να παίρνουμε μέρος στην εξουσία, όπως η ψήφος.

Τι κάνει ο Συνήγορος του Παιδιού;

Εξετάζει καταγγελίες για παραβιάσεις δικαιωμάτων των παιδιών, επισκέπτεται σχολεία και ακούει τα παιδιά, και προτείνει μέτρα στη διοίκηση και στα υπουργεία. Μπορεί να παρέμβει και χωρίς να του το ζητήσει κανείς.

Ποιος ελέγχει την τηλεόραση και το ραδιόφωνο;

Το Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης (Ε.Σ.Ρ.), μια ανεξάρτητη αρχή του Συντάγματος. Ελέγχει ότι τηρούνται οι νόμοι και προστατεύει τα παιδιά από ακατάλληλα προγράμματα και διαφημίσεις.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.

Ακολούθησε Κοινοποίησε τη σελίδα